Zoran Meter-geopolitikanews[i]
- Administrata e Trumpit (sëpaku pjesa e saj më e madhe), i konsideron zyrtarët kryesorë europianë si faktor pengues në lidhje me arritjen e marrëveshjes paqesore përfundimtare. Ata përsërisin përherë të njëtat kushte si të domosdoshme për marrëveshjen, megjithëse që të gjithë e dinë shumë mirë se ato janë të papranueshëm për Moskën, domethënë ajo nuk do t’i pranojë.
- Largimi i gjeneralit Keit Kellog ishte një goditje e rëndë për Kievin dhe udhëheqësit kryesorë europianë meqënëse ai ishte lobist ukrainas i hapur dhe deklarohej publikisht për vazhdimin ë mbështetjes ushtarake dhe financiare për Kievin dhe për sanksione kundër Rusisë në mënyrë që Putini të detyrohej të pranonte paqen.
- Në këto rrethana të bësh luftë me Rusinë e cila nuk shfaq synime për të përfunduar operacionet luftarake derisa të mos arrijë synimet e saj kyçe dhe demonstron haptazi (lexo: kërcënon) armën e saj më të re strategjike – për Uashingtonin u bë tejet e shtrenjtë dhe e rrezikshme. Trumpi pranoi qëndrimin e Putinit se çdo refuzim i mëtejshëm i Kievit për të pranuar bisedime ishte vetëm më keq për këtë të dytin.
- Enigma më e madhe, nëse kalon plani i ri i Trumpit- si do të vazhdojë raportet mes Europës dhe Rusisë. Ato gjithsesi mund të ecin vetëm në dy drejtime.
Në Europë që nga java e kaluar u rikthye përsëri makthi i vjetër. Nga ana tjetër e Atlantikut erdhi bomba e vërtetë informacionale në rregjinë e Donald Trumpit. Identike me atë të ditës së Shën Mërisë me 15 gusht kur në Alaskë ai pati një takim me kreun rus Vladimir Putin dhe kur në radhët e antarëve të BE-së dhe antarëve të aleancës së NATO-s mbizotëroi një panik i vërtetë se mos dy liderët merreshin vesh për zgjidhjen e çështjes së luftës ukrianase pa pjesëmarrjen e udhëheqësve europianë, ndërsa Volodimir Zelenski vihej para faktit të kryer.
Duke mos dashur të presin që marrëveshjet prapaskene amerikano-ruse, cilado që të ishin ato, një ditë pas samitit ndodhi desanti diplomatik europian në Uashington. Të gjithë e mbajmë mend mirë pamjen në të cilën shihen në dy stola para Trumpit në zyrën e Shtëpisë së Bardhë ishin rreshtuar krerët e shteteve kryesore europiane, presidentja e Komisionit Europian dhe sekretari i përgjithshëm i aleancës së NATO-s- të cilët dukeshin si shkollarë të frikësuar para zyrës së drejtorit – ao do t’i priste udhëheqësi i tyre.
Atëbotë arritën ta kthejnë Trumpin në “rrugë të drejtë”-domethënë në pranimin e vizionit të tyre të zgjidhjes së konfliktit ukrianas si i vetmi i drejtë. Është fjala për vizionin që ndjekin që nga presidenti paraardhës amerikan Joe Biden dhe i cili bazohet në ndihmën për Ukrainën derisa të jetë e nevojshme. I premtuan atëherë Trumpit suksese ushtarake, sëpaku të pjesësshme, të cilat do ta detyronin Putinin për negociata, ndërsa Kievit do ti mundësonin pozicione më të mira startuese në bisedime. Kjo do të sigurohej, sikurse thanë, me gatishmërinë europiane për blerjen e sasive shtesë të armëve amerikane, e pas kësaj do të mund të bëjnë presion mbi Putinin. Epilogu i këtij skenari për fat të keq ishte plotësisht i kundërti: Rusët intensifikuan sulmet ajrore në thellësi të territorit ukrainas dhe shkatërruan plotësisht sistemin e saj energjetik (gjë që bënë edhe ukrainasit në thellësi të terrtorit rus por me intensitet ku e ku më të vogël dhe me pasoja tejet më të vogla nga ato të pritshmet për sektorin energjetik rus- gjë për të cilën shkruan Reutersi në studimin e tij të datës 13 nëntor), ndërsa në operacionet ushtarake forcat ruse, në vend të humbjes, rrethuan plotësisht ato ukrainase në dy qytetet të rëndësishme nga pikëpamja strategjike, Pokrovsk dhe Kupjanks, me pritmëri për suksese tejet të pakëndshme në fushëbetejat jugore, atë të Zaporizhjes, si dhe pushtimin e disa territoreve kufitare në rajonet me fqinjët ukrainas- Dnjepropetrovsk, Harkov dhe Sumi. Thuhet se, nevojën e Trumpit për ndryshimin e drejtimit, përveç udhëheqësve europianë, e përforcoi gjoja edhe vizita e tij në Mbretërinë e Bashkuar dhe personalisht mbreti Karlo III (Charles III). Meqënëse, gjendja shëndetsore e mbretit, i cili me 14 nëntor festoi 77 vjetorin e lindjes po dobësohet për shkak të një sëmundje të rëndë e kësisoj princi William por ndërmerr gjithnjë e më shumë nga detyrat e tij- duket se edhe kthimi i Trumpit në rrugën europianë dhe “të drejtë”- veprimin në Ukrainë, po ashtu u dobësua.
Pra pyetja kryesore është – a po dëshmojmë pikërisht në një përmbysje të re “kopernikane” të Trumpit, tani përsëri në drejtim të marrëveshjes me Putinin, domethënë a po nis përsëri “loja e fjalëve”? Më duket se është pikërisht kështu – por sa janë shanset e tij për sukeses kësaj here, domethënë të përmbyllë luftën ukrianase e cila po zgjat që prej pothuajse katër vitesh, do të përpiqem të përgjigjem në gjykimin e dhënë në fund të këtij teksti. Po le ta nisim me radhë dhe të sjellim në kujtesë se çfarë ka ndodhur në të vërtetë.
Bomba mediatike që ngriu Europën
Të mërkurën, me 19 nëntor, në orët e mbrëmjes, jehoi, si bubullima në qiell të hapur, lajmi i ardhur nga ShBA mbi atë se emisarët e Trumpit dhe delegacioni rus me në krye “dorën e djathtë” të Putinit Kiril Dimitrijevin kishi hartuar një plan të ri paqeje për zgjidhjen përfundimtare të luftës ukrainase. Befasia ishte akoma më e madhe për shkak se Trumpi, javët më parë, sidomos mbasi kishte shtyrë një takim të ri me Putinin në Budapest të cilit nëpërmjet bisedës telefonike i kishte propozuar vetë mesin e tetorit, e akuzoi Putinin se është “i ngurrtë në qëndrimet e tij” dhe se në të vërtetë “nuk dëshiron paqen por vazhdimin e luftës”. Paralelisht, për herë të parë qëkur erdhi në pushtet në mandatin e dytë, vendosi edhe sanksione të reja antiruse – dhe këto kundër dy kompanive më të mëdha të naftës, Rosnjeft dhe Lukoil, dhe filloi të kërcënojë në mënyrë më aktive për dërgimin e raketave me rreze të gjatë veprimi Tomahowk në Ukrainë.
Më saktë, është fjala për planin i ri paqesor të Trumpit prej 28 pikash i cili përmban në vetvete një sërë elementësh tejet të papërshtatshme për Ukrainën, gjë që e paralajmëruan mediat perëndimore. Kështu, Financial Times-i britanik nënvizon se propozimi gjithëpërfshirës për përfundimin e aksioneve ushtarake në Ukrainë përfshin lëshime të rëndësishme nga ana e Kievit dhe i bën thirrje Zelenskit t’a pranojë. Planin në Kiev e dërgoi emisari i veçantë i Trmpit Steve Witkoff, i cili në Majami u takua me sekretarin e Këshillit ukrainas për mbrojtjen dhe ish ministrin e mbrojtjes Rustem Umerov në mënyrë që të bisedonin për ato 28 pika.
Propozimi i planit paqesor e detyron Ukrainën të lëshojë pjesën tjetër të Donbasit – përfshirë edhe territoret që momentalisht i kontrollon Kievi – dhe të përgjysmojë madhësinë e forcave të saj ushtarake. Gjithashtu Ukraina duhet të heqë dorë nga një sërë kategorie armësh, përfshirë edhe zvogëlimin e ndihmës ushtarake amerikane. Më tej dokumenti kërkon njohjen e gjuhës ruse si gjuhë shtetërore në Ukrainë dhe dhënien e statusit zyrtar degës së Kishës Ortodokse ruse – nene që përmbajne synimet shumëvjeare të Kremlinit.
Media amerikane Axios shkruan se Ukraina ndoshta do t’i humbë ato territore pavarësisht nga vazhdimi i konfliktit dhe se për këtë “arritja e një marrëveshje tani është në interesin e Ukrainës”. Rusia do të marrë kontrollin e plotë de facto të LNR dhe DNR, edhe përkundër faktit se Ukraina ende kontrollon rreth 12% të këtyre territoreve. Përkundër kalimit nën kontrollin rus, zonat e Donbasit nga të cilat Ukraina do të tërheqë trupat e saj do të konsiderohen zona të demilitarizuara, ndërsa Rusia atje nuk do të mund të shpërndajë atje forcat e saj ushtarake. Në dy zonat e tjera të shkatërruara nga lufta, Herson dhe Zaporizhje, linjat momentale të frontit do të mbeten kryesisht të ngrira, ndërsa Rusia do t’i kthejë një pjesë të tokës së saj Ukrainës – është çështje që do të jetë temë e negociatave.
Sipas planit të Trumpit, ShBA-të dhe vendet e tjera do të njohin Krimenë dhe Donbasin si territore ruse legjitime, por këtë nuk do t’a kërkojnë nga Ukraina. Plani gjithashtu përfshin edhe kufizimin e madhësisë së ushtrisë ruse dhe zotërimin e armëve me rreze të gjatë veprimi në këmbim të garancive amerikane të sigurisë. Nuk është e qartë se cilat do të jenë konkretisht garancitë amerikane të sigurisë, përveç premtimit të mbrojtjes së Ukrainës nga mundësia e agresionit rus në të ardhmen – nënvizon media amerikane në fjalë.
Wall Street Journal shkruan se plani i Trumpit do të shkaktojë rezistencë të ashpër nga ana e Ukrainës dhe Europës. Por hetimi për korrupsion e ka zvogluar hapësirën manovruese të Zelenskit, ndërsa lëshimi nga qëndrimi i tij kryesor i sigurisë do ta groposë akoma më shumë pozitën e tij brenda vendit.
Reuters me 20 nëntor shkruan se Bashkimi Europian kundërshton planin e Trumpit. Duke iu referuar dy burimeve, shkruan se Uashingtoni ia ka bërë qartë me dije Zelenskit se është i detyruar të pranojë planin amerikan. Thekson se ShBA-të po përshpejtojnë përpjekjet diplomatike në një moment të papërshtatshëm për Ukrainën: është duke u zhvilluar tërheqja nga linjat e para të frontit, ndërsa ndikimi i Zelenskit në pushtet është dobësuar nga skandali korruptiv.
Projekti i planit ka shkaktuar kritika në Kiev dhe në BE, të cilët, të befasuar, kanë thirrur një takim në Bruksel të enjten. Shefja e BE-së për politikën e jashtme Kaja Kallas ka këmbëngulur në qëndrimin se çdo marrëveshje paqeje duhet të pasqyrojë qëndrimet e bllokut dhe të Ukrianës, duke pohuar se propozimi amerikan “nuk kërkon kurrfarë lëshimesh” nga pala e ruse (info: Euronews).
Nga ana tjetër, Moska ka akuzuar disa herë BE-në se po pengon përpjekjet diplomatike amerikano-ruse për përfundimin e konfliktit, duke shtuar se blloku në vend të kësaj punon për thellimin e armiqësive nëpërmjet dërgimit të armëve, pajisjeve ushtarake dhe premtimeve të pakufizuara për mbështetje Kievit. Sipas Institutit gjerman Kile, BE-ja që nga fillimi i invazionit rus në vitin 2022, ka dërguar më shumë se 65 miliardë euro ndihmë në Ukrainë, ndërsa premtimi i përgjithshëm i afrohet 98 miliardë euro.
Kremlini thekson se “mbetet i hapur” për bisedime paqesore, por pohon se Kievi “vetëm dëshiron të mbajë luftën”, gjë që e nxit BE-në, e cila ka ndërperë çdo dialog me Rusinë. Ministri rus i punëve të jashtme Sergej Lavrov deklaroi se shtetet e BE-së tani po përpiqen të hyjnë në procesin paqesore edhe përkundër asaj që ai e quajti qëndrim i hapur armiqësor ndaj Rusisë – “nga pozitat e ravenshzimit” për të cilën ai mendon se duhet penguar që BE-ja të ketë një vend të tryezën e bisedimeve, transmeton agjensia ruse e lajmeve RIA.
Largohet nga detyra edhe miku i madh i Ukrainës- gjenerali Kellog.
Megjithëse përfaqësuesit e Kremlinit në fillim pohuan se Rusia nuk është marrë vesh për asgjë me Trumpin lidhur me planin e tij, ishte veçanërisht e vështirë të besohej si i vërtetë ky pohim, ose që Moska në të gjithë këtë punë të mos ketë patur një rol të veçantë. Aq më shumë për shkak të deklaratës së emisarit të lartpërmeundur të Putinit, Kirill Dimitrijevit, i cili që më parë, gjatë qëndrimit në ShBA tha se Moska dhe Uashingtoni punojnë për projektin e zgjidhjes paqesore. Akoma më e vështirë ishte t’i besoje kësaj deklarate pas lajmit se gjenerali në pension i ushtrisë amerikane dhe emisari i deritanishëm i Trumpit në procesin negociator për ndalimin e luftës ukrainase Keith Kellog deklaroi largimin nga pozita në muajin janar të vitit të ardhshëm. Me sa duket është i pakënqaur, sepse me punën e tij merren tejet shumë njerëz në administratën e Trumpit (megjithatë, tha edhe se mbështet me gjithë zemër planin e Trumpit dhe se lufta duhet të përfundojë).
Nëse kjo është arësyeja e vërtetë ose jo, largimi i tij është goditje e rëndë për Kievin por edhe për udhëheqësit kryesoë europianë duke patur parasysh se Kllogu ishte haptazi lobist proukrainas dhe se ishte deklaruar publikisht për vazhdimin e ndihmës ushtarake dhe financiare për Kievin si dhe për sanksione të reja kundër Rusisë, në mënyrë që Putini të detyrohej për paqe. E bija e tij drejton një fond për ofrimin e ndihmës për Ukrainën.
Konkluzion
Prej kaherë kam thënë se lufta ukrainase që në fillimin e saj është luftë ndërmjetëse (proxy) amerikano-ruse dhe se, pikërisht për këtë, vetëm Trumpi dhe Putini mund t’a përfundojnë. Jo sepse mes tye ekziston ndonjëfarë “kimie” – gjë që është budallallëk (është fjala vetëm për respekt të ndërsjelltë), por sepse që të dy janë me të drejtë të vetëdijshëm se vazhdimi i radikalizimit të raporteve plotësisht të shkatërruara amerikano-ruse heret apo vonë mund të shpjerë në konflikt direkt mes tyre, domethënë në Luftën e tretë botërore e cila shumë shpejt mund të bëhet bërthamore sepse asnjëra palë nuk mund t’ia lejojë vetes humbjen. Me fjalë të tjera gjithçka do të përmbyllej me kataklizëm, gjë që askush normal nuk e dëshiron.
Pra, përsa i përket planit të Trumpit padyshim se ashtu si është, ashtu si është formuluar në fillim (sktruktura kyçe d.m.th. fryma e planit do të mbetet e pandryshueshme, dhe janë të mundshme vetëm negociata mbi arritjen e kompromisit rreth disa pikave të veçanta nëse ndonjëra nga palët e kërkon një gjë të tillë) definitivisht produkt i vetëdijes së Uashingtonit mbi vendosmërinë e Moskës për të këmbëngulur në të sajën, që prej afro një viti e gjysëm dhe paraqitjes nga ana e Putinit kushteve për përfundimin e luftës. Ato kushte, gjatë samitit të Alaskës janë korigjuar (zvogluar) në kuptimin se Rusia është bërë e gatshme të pranojë gjendjen aktuale në vijat e luftës në rajonin e Zaporizhjes dhe të Hersonit si ndërkufizim i ardhshëm – dhe ky është minimumi nën të cilin nuk mund të shkohet edhe po të duan në mënyrë që në opinionin publik rus të mund të flitet për suksesin e fushatës luftarake që ka nisur në muajin shkurt të vitit 2022. Gjithashtu, ndoshta gjë që është për të akoma më e rëndëisshme – të kërkonte edhe eliminimin e kushteve që çuan të lufta gjë që ka të bëjë më garancitë e sigurisë për Rusinë dhe kontinentin europian në përgjithësi, si dhe statusin jashtë blloqeve të Ukrainës.
Uashingtoni e kuptoi qartë se Rusia – edhe përkundër sanksioneve të Trumpit kundër kompanive të saj më të mëdha të naftës dhe kërcënimeve për sanksione të reja, ato sekondare, kundër vendeve që blejnë energjinetët e saj – nuk ndaloi dhe nuk ka ndërmend të ndalojë operacionet e saj luftarake në të cilët, në ndryshim nga më parë, tani arrijnë suksese shumë më shpejt. Njëkohësisht ushtria ukrianase e përballur me probleme të mëdha, ndërsa shtetin ka kohë që po e trondisin skandale të mëdha korruptive në vetë kreun e pushtetit, gjë që mund t’a destablizojë plotësisht dhe të shkaktojë protesta masive të popullsisë gjithnjë e më të pakënaqur së cilës i ka ardhur lufta në majë të hundës. Nuk duhet të jemi naivë dhe të mendojmë se amerikanët nuk janë në gjendje të ngrejnë një revolucion të ri në Kiev nëse u nevojitet, domethënë nëse Zelenski nuk do të ishte i dëgjueshëm ndaj Uashingtonit, gjë të cilën nuk e besoj.
Prandaj kam bindjen e plotë se pas hetimeve skandaleve të mëdha korruptive që po i zhvillon NABU dhe organet e tjera janë nën ndikimin e fortë të ShBA-ve dhe pjesërisht pjesërisht të Britanisë së Madhe dhe qëndrojnë pas këtyre fuqive botërore, e gjithçka bëhet në mënyrë që të shtyhet përpara plani i Trumpit. Sepse në Kiev pas kësaj nuk ka më të paprekshëm. Kanë rënë bashkëputorët më të afërt të Zelenskit dhe mendoj se sikur të donin mund të rrëzonin edhe vetë atë, gjë që nuk e besoj sepse ai ka luajtur në mënyrë të përkryer gjithçka është kërkuar prej – rrethi shumë shpejt do të mbyllej jo vetëm rreth presidentit ukrainas, por edhe tërë vertikales së pushtetit ukrainas.
Në këto rrethana të vazhdosh të bësh luftë me Rusinë e cila nuk shfaq synim për përfundimin e operacioneve ushtarake derisa të arrijë qëllimet kryesore, madje edhe demonstron haptazi (majde kërcënon me to) llojet e saj të armëve më të reja – për Uashingtonin është bërë tejet e shtrenjtë dhe tejet e rreikshme. Duket qartë se Trumpi e ka pranuar qëndrimin e Putinit sipas të cilit çdo refuzim i mëtejshëm i Kievit për të pranuar bisedimet për këtë të dytin do të jetë më keq në kuptimin e humbjes së territoreve të reja dhe jetëve të ushtarëve.
Çfarë sjell e ardhmja për Europën?
E tani shtrohet pyetja se çfarë do të ndodhë në fund të kësaj? Përfundimisht do të ndodhë njëfarë stabilizimi i raporteve amerikano-ruse, kurrsesi deri në nivelin e bashkëpunimit apo miqësore gjë që është e pamundur, por më shumë do të thoja i përballueshëm – ku të dyja palët do të bashkëpunojnë për atë që është në interesin e tyre të përbashkët, duke lënë mënjanë tema dhe probleme në të cilët kanë qëndrime diametralisht të kundërta sepse pikërisht ato sollën vetëm konflikte të reja. Mes Moskës dhe Uashingtonit edhe për një kohë të gjatë do të mbizotërojë mosbesimi, për të ndërtuar përsëri urat e shkatërruara do të duhet të kalojnë vite – ndoshta edhe dhjetëvjeçarë.
Nëse kalon plani i Trumpit, mbetet enigma më e madhe – ajo e raporteve të ardhshme mes Rusisë dhe Europës. Ato gjithsesi mund të ecin në dy drejtime:
i pari, sipas asaj që para pak kohësh ka parashikuar gjeopoliticieni i njohur amerikan John Mearsheimer në fjalimin e tij dramatik në parlamenti Europian, dhe sipas të cilit Europën e pret një e “ardhme e zezë” dhe ballancim buzë luftës me Rusinë. Lufta ukrainase i ka helmuar marrëdhëniet mes Europës dhe Rusisë në një të ardhme të afërt dhe e ka bërë Europën një vend të rrezikshëm, gjithashtu ka shkaktuar edhe dëme të mëdha ekonomike dhe politike brenda vetë Europës dhe dëmtuar rëndë marrëdhëniet transatlantike – mendon profesori amerikan;
i dyti, nëse implementohet në praktikë edhe ajo pjesë e planit të Trumpit që ka të bëjë me raportet Rusi-NATO, ose marrëveshjet e sigurisë mbi mossulmimin e njëri tjetrit – mund të vijë puna deri te njëfarë relaksimi të raporteve mes Rusisë dhe Europës, ose sëpaku disa prej shteteve të saj të cilët vazhdojnë të jenë të interesuara fuqishëm për bashkëpunim reciprok ekonomik. Nuk do t’a hidhja poshtë as mundësinë e njëfarë rinovimi të bashkëpunimit energjetik duke patur parasysh se ShBA-të me burimet e tyre, sëpaku për një afat të shkurtër, nuk janë në gjendje të përmbushin të gjitha nevojat e Europës për gaz (e për naftën të mos flasim), si dhe për atë se disa vende nga Lindja e BE-së janë pothuajse plotësisht të varur nga nafta dhe gazi rus për shkak të rrethanave gjeografike dhe mungesës së infrastukturës gjë për të cilën nuk mund të furnizohen me sasi të mjaftushme energjentësh nga burime të tjera. Natyrisht- edhe për këtë lloj bashkëpunimi do të duhet të kalojë kohë.
Por parë realisht, nga pozitat e elitave të tanishme politike europianë dhe retorikës së tyre tejet të ashpër antiruse – relaksimi i përmendur më sipër në të vërtetë është i pamundur, dhe madje është edhe në pikëpyetje sesa mund ta toleronte atë Uashingtoni, dhe nëse po, në çfarë mase?
Për relaksimin e raporteve europiano-ruse në Europë definitivisht duhet të vinë në pushtet disa forca të reja politike të cilat so të ndëpresin moralizimin e përjetëshëm dhe të zbrazët pas të cilat nuk qëndron bash asgjë konkrete përveç thirrjeve memece për respektimin e së drejtës ndërkombëtare e cila gjithsesi është shkelur shumë herë dhe të cilën të mëdhenjtë e interpetojnë dhe e shtrijnë sipas nevojave të tyre. Përfundimisht, Europës i nevojiten politikanë seriozë të një lloji të ri, të cilët qndrojnë mbi rratëht e ideologjisë dhe politikantizmit – gjë që me siguri do të ishte më e mira për atë dhe qytetarët e saj.
Për këtë nuk duhet të vrapojmë buzë humnerës. Duhet pritur për të parë se çfarë do të bëhet në përgjithësi me planin e Trumpit. Këtu ka shumë punë për të bërë, ndërsa lufta ndërkohë do të vazhdojë deisa të dyja palët të mos e pranojnë marrëveshjen.
Por, ajo që deri tani është e qartë, është se lufta do të përmbyllet vetem me marrëveshjen mes Rusisë dhe Ukrainës, me ndërmjetësinë e ShBA-ve. Zyrtarët europianë, sadoqë do të bëjnë rezistencë, do të lihen jashtë tryezës së bisedimeve. Përveç se për çështje që kanë të bëjnë difekt me BE-ne dhe NATO-n në konteksin e bisedimeve me Rusinë mbi garancitë reciproke të sigurisë.
Nuk të çudit ajo që ka shkruar sekretari i shtetit Marco Rubio me 20 nëntor në kanalin “X”:
“Përfundimi i një lufte të ndërlikuar dhe vdekjeprurëse si ajo e Ukrainës kërkon shkëmbim të gjërë idesh serioze dhe realiste. Ndërsa arritja e paqes afatgjatë kërkon që të dyja palët të pranojnë lëshime të rënda por të nevojshme. Për këtë zhvillojmë dhe do të vazhdojmë të zhvillojmë listimin e ideve potenciale për përfundimin e kësaj lufte mbi bazën e kontributiti të të dyja palëve pjesëmarrëse në këtë konflikt”. Europën dhe liderët e saj ai as që i përmend fare, madje para pak kohësh ka refuzuar edhe një takim me pëqrfaqësuesen e BE-së për politikën e jashtme dhe të sigurisë Kaja Kallas.
Për këtë ai që është i mençur e ka mjaft konkluzionin se administrata e Trumpit (sëpaku pjesa e saj më e madhe), i konsideron zyrtarët kryesorë europianë si faktor pengues në lidhje me arritjen e marrëveshjes paqesore përfundimtare. Ata përsërisin përherë të njëtat kushte si të domosdoshme për marrëveshjen, megjithëse që të gjithë e dinë shumë mirë se ato janë të papranueshëm për Moskën, domethënë se ajo nuk do t’i pranojë. Për këtë edhe do të marrin atë që kam parashikuar prej kohësh: hedhjen jashtë nga tryeza e bisedimeve mbi këtë problem kyç që ka të bëjë pikërisht me kontinentin në të cilin elitat europiane duan të luajnë rol dominues dhe në të cilin jetojnë edhe vetë.
Janë të mëdha gabimet dhe parashikimet e gabuara strategjike, për të cilët do të duhet edhe për një kohë të gjatë të paguajmë çmim të lartë.
[i] https://www.geopolitika.news/analize/tjedna-analiza-zorana-metera-propao-diplomatski-desant-eu-a-na-sad-trump-i-putin-odlucuju-o-ukrajini/
/Përktheu për Argumentum Xhelal FEJZA
