Njëzetë deputetë të opozitës parlamentare kanë depozituar në Kuvend një projekt-ligj që synon përjashtimin nga 23 funksione publike dhe politike të ish-funksionarëve të komunizmit.
Projektligji kërkon përjashtimin nga emërimi, zgjedhja në organe drejtuese dhe punësimit në funksione publike, shtetërore dhe politike të ish-funksionarëve, nëpunësve që kanë ushtruar detyre drejtuese në periudhën 28 nëntor 1944 – 8 dhjetor 1990.
Nisma është shqyrtuar në Konferencën e fundit të kryetarëve dhe projektligji është futur në procedurë për t’u diskutuar fillimisht në Komisionet parlamentare dhe më pas për t’u shqyrtuar në seancë plenare.
Drafti “Për Përjashtimin nga emërimi, zgjedhja në organe drejtuese dhe punësimit në funksione publike, shtetërore dhe politike të ish-funksionarëve, nëpunësve që kanë ushtruar detyra drejtuese në periudhën 28.11.1944 e deri ne 8.12.1990”, nëse do të arrijë që të shndërrohet në ligj në formën e propozuar do ta ndryshonte thelbësisht politikën shqiptare.
Ai parashikon ndalimin në politikë të personave që kanë qenë anëtarë të Partisë Komuniste të Shqipërisë dhe të Partisë Punës, ish-funksionarë e sistemit Komunist, ish-gjyqtarë, ish-prokurorë, ish-hetues, ish-oficerë të Sigurimit të Shtetit dhe ish- bashkëpunëtorë të Sigurimit të Shtetit (Spiunë Sigurimi); të shkolluarit dhe të kualifikuarit në shkollat e larta politike të Partisë Punës së Shqipërisë dhe të Sigurimit të Shtetit të Mbrojtjes në ish-vendet e traktatit të Varshavës; ish-anëtarët ose bashkëpunëtorët e Shërbimeve të Inteligjencës se ish-vendeve të Traktatit të Varshavës.
Nuk është e qartë nëse kjo nismë do të vazhdojë më tej dhe do të marrë mbështetjen e duhur, por duhet theksuar se ajo nuk është e para.
Në vitin 1995 në parlament u miratua ligji “Për kontrollin e figurës së zyrtarëve dhe personave të tjerë që lidhen me mbrojtjen e shtetit demokratik”.
Në vitin 2008, Partia Demokratike miratoi një ligj të ngjashëm, por Gjykata Kushtetuese e asaj kohe e pezulloi nga zbatimi, pasi binte ndesh me nenet e Kushtetuese.
Në vendimin e saj, Gjykata tha se ligji binte ndesh me të paktën në tri nene të Kushtetutës. Kushtetuta u njeh shqiptarëve të drejtën për t’u zgjedhur dhe për të zgjedhur pa asnjë kufizim, (me përjashtim të personave subjekt i dekriminalizimit) gjë që nuk respektohej në ligjin e Lustracionit për ata persona, ku ai shtrin veprimin e tij. Kushtetuta ndalon diskriminimin mbi çdo lloj baze: etnie, origjine kombëtare, familjeje.
Gjithashtu, Gjykata Kushtetuese rrëzoi efektin prapaveprues të ligjit. Ajo thotë se ligji duhet të këtë fuqi vetëm për të ardhmen dhe jo për të shkuarën, siç ndodh me këtë ligj. Duke patur parasysh këtë vendim të Gjykatës Kushtetuese, mazhoranca e majtë votoi gjatë mandatit të parë qeverisës ligjin “Për hapjen e dosjeve”, ku u krijua Autoriteti i Posaçëm për dosjet e ish-sigurimit të shtetit, por që u shmang lustracioni, pra përjashtimi i zyrtarëve që rezultojnë me të kaluar të dyshimtë./h.e
© Argumentum
