Kryeministri i Kosovës Albin Kurti tha të enjten se çështja e Asociacionit të komunave me shumicë serbe mund të trajtohet në kuadër të një marrëveshjeje për normalizimin e marrëdhënieve ndërmjet Kosovës dhe Serbisë, ndërsa ritheksoi se kushtetuta e vendit nuk lejon krijimin e një mekanizmi të tillë një etnik.
Ai i bëri këto komente në Vjenë të Austrisë në një konferencë të përbashkët me kancelarin austriak Karl Nehammer, gjatë së cilës tha se Kushtetuta e Kosovës, i ka dhënë shumë privilegje pakicës serbe në bazë të planit të ish të dërguarit të Kombeve të Bashkuara për statusin e Kosovës Martti Ahtisaari.
“Fjalia e parë e atij plani dhe asaj zgjidhje që është hartuar nga zoti Ahtisari dhe zoti (Albert) Rohan thotë që Kosova duhet të jetë shoqëri shumë etnike”, tha ai duke nënvizuar se Asociacionet apo institucionet një etnike nuk janë në frymën e Kushtetutës.
Kryeministri Kurti tha se megjithatë Kosova ofron garanci për të drejtat më të mira për të gjitha komunitetet jo shumicë në Kosovë por siç tha pa nënvlerësuar kushtetutshmërinë e vendit.
Komentet e zotit Kurti vijnë një ditë pasi këshilltari i Departamentit amerikan të Shtetit Derek Chollet, tha se Asociacioni i komunave me shumicë serbe duhet të themelohet në pajtim me Kushtetutën e Kosovës dhe ai është një detyrim ligjor.
Zoti Chollet i cili të mërkurën u takua në Prishtinë me udhëheqësit e institucioneve dhe partive politike në Kosovë, tha se Shtetet e Bashkuara presin që qeveria e Kosovës të hedh në tryezë disa propozime rreth këtij asociacioni.
“Dua të jem i qartë se ne nuk e mbështesim dhe nuk do ta mbështesim një organizimin të tipit Republika Serbska. Nuk po i kërkojmë Kosovës asnjë aranzhim që nuk është në pajtim me Kushtetutën dhe vendimin e Gjykatës Kushtetuese të vitit 2015. Parlamenti i Kosovës i ka ratifikuar marrëveshjet e Brukselit dhe Gjykata Kushtetuese ka thënë se është e domosdoshme të themelohet Asociacioni i komunave me shumicë serbe gjë që ne besojmë se e bënë këtë një detyrim ligjor për qeverinë e Kosovës”, tha zoti Chollet duke nënvizuar se zhvillimet e fundit në veriun e Kosovës vetëm sa e kanë theksuar rëndësinë e themelimit të tij.
Zoti Chollet tha se “Kosova dhe Serbia duhet të përfshihen urgjentisht në bisedimet e lehtësuara dhe të drejtuara nga Bashkimi Evropian që do të çojnë drejt një marrëveshje gjithëpërfshirëse për normalizimin e marrëdhënieve me njohjen e ndërsjellë në qendër”, ndërsa nënvizoi se ky dialog është mënyra më e mirë për Kosovën që të sigurojë ardhmërinë e saj evropiane dhe euro-atlantike.
Zoti Chollet, po qëndron në rajon në një periudhë përpjekjesh për ripërtëritjen e bisedimeve Kosovë – Serbi dhe nxitjes së proceseve integruese. Ai sot ndodhet në në Beograd, ku u takua me presidentin e Serbisë, Aleksandër Vuçiç.
Zoti Vuçiç shkroi në rrjetet sociale se pati një bisedë kuptimplotë dhe të hapur me këshilltarin e Departamentit amerikan të Shtetit Derek Chollet.
“Shpreha pritjen që Shtetet e Bashkuara të njohë përpjekjet e vendit tonë në ruajtjen e paqes dhe qëndrueshmërisë në rajon, si dhe të përdorë ndikimin e saj të dhe të inkurajojë Prishtinën që të përmbushë detyrimet e saj në përputhje me marrëveshjet e nënshkruara, por edhe të vazhdojë dialogu në frymën e sinqeritetit dhe çiltërsisë, shkëmbimi i propozimeve për zgjidhjen e sfidave të posaçme’, shkroi ai.
Gjatë këtij muaji në Kosovë dhe Serbi pritet të qëndrojnë edhe diplomatë tjerë amerikanë e evropianë dhe diskutimet pritet të përqendrohen në propozimin evropian për një marrëveshje ndërmjet të dyja vendeve që dolën nga një luftë e përgjakshme në vitin 1999 e cila mori fund me ndërhyrjen e NATO-s.
Kancelari austriak Karl Nehammer tha të enjten pas takimit me kryeministrin e Kosovës Albin Kurti se Austria është e gatshme të ndërmjetësojë në mosmarrëveshjen midis Serbisë dhe Kosovës, duke theksuar se “gabimet” historike të së kaluarës të bëra nga vendi i tij ofrojnë njohuri që ai do të dëshironte t’i transmetonte.
“Ajo që kemi parë gjithashtu në kufirin ndërmjet Serbisë dhe Kosovës është se krizat ndonjëherë përshkallëzohen por të dyja vendet janë në gjendje t‘i tejkalojnë përsëri këto kriza. Kjo është e rëndësishme për mendimin tim: si partner, ju duhet të ndërhyni vetëm nëse të dyja palët dëshirojnë. Përndryshe, është mirë nëse të dyja palët të gjejnë vetë zgjidhjen”, tha ai.
Muaji i kaluar u përshkua me tensione ndëmrjet të dyja vendeve që shtuan shqetësimin për ripërteritjen e përplasjeve në rajon.
Për gati 12 vjet Kosova dhe Serbia janë përfshirë në bisedime të ndërmjetësuara nga Bashkimi Evropian dhe kanë nënshkruar mbi 30 marrëveshje, por sfidë mbetet zbatimi i tyre. Propozimi i ri evropian synon të sigurojë zbatimin të gjitha marrëveshjeve dhe normalizimin e marrëdhënieve ndëmrjet të dyja palëve që aspirojnë integrimet evropiane.
