Deklarata vjen pasi Ministri i Jashtëm rus Sergei Lavrov tha më herët të hënën se Moska dhe Parisi kishin diskutuar për stabilitetin strategjik, me Rusinë riafirmuar se nuk do të vendosë raketa përveç nëse raketat amerikane ishin tashmë në vend.
Ministri rus i mbrojtjes Sergei Shoigu ka bërë thirrje për të bërë “hapa simetrikë” për të parandaluar një garë armësh në Evropë.
Komente të Shoigu erdhën pasi Moska dhe Parisi zhvilluan bisedime në formatin 2 + 2 gjatë së cilës të dy palët diskutuan posaçërisht për stabilitetin strategjik, sipas Ministrit të Jashtëm rus Sergei Lavrov.
“Ne diskutuam në detaje situatën me stabilitetin strategjik pas tërheqjes së SH.B.A. nga Traktati i Forcave Bërthamore të Rendit të Brendshëm. Qëndrimi ynë për këtë është i njohur, ai është konfirmuar vazhdimisht nga Presidenti [rus] Putin [Vladimir]. Ne nuk do të vendosim sisteme të tilla në një rajon nëse nuk ka sisteme të ngjashme amerikane atje, “tha Lavrov një konferencë për shtyp të hënën.
Ministri i Jashtëm francez Jean-Yves Le Drian, nga ana e tij, i bëri thirrje Parisit dhe Moskës që së bashku të punojnë për krijimin e arkitekturës së stabilitetit strategjik në Evropë.
“Ne patjetër duhet të punojmë për të rivendosur stabilitetin strategjik në Evropë në mënyrë që të krijojmë arkitekturën e re të propozuar nga Presidenti Francez, pasi Evropa nuk do të jetë kurrë e sigurt nëse nuk kemi marrëdhënie të qarta dhe të forta me Rusinë”, shtoi ai.
Lavrov thotë se SHBA provën e përgatitur nga raketat shumë përpara daljes së saj nga traktati i INF
Komente të tij pasuan Lavrovin duke thënë se SH.B.A. kishte përgatitur teste të raketës, e cila nuk është në përputhje me Traktatin e INF, shumë kohë përpara se Uashingtoni të dilte zyrtarisht marrëveshjen. Sipas ministrit, përgatitjet mund të kishin filluar në tetor 2018 ose edhe më herët.
Lavrov zbuloi gjithashtu se Këshilltari i Sigurisë Kombëtare i SHBA John Bolton kishte thënë gjatë vizitës së tij në Moskë në tetor të vitit të kaluar se fjalët e Presidentit amerikan Donald Trump për nevojën për t’u tërhequr nga INF nuk ishin një ftesë për dialog, por ishin më tepër një vendim i fundit.
“Isshtë, me sa duket, në atë kohë, ndoshta edhe më herët, ata filluan të përgatisin testet që u kryen, dhe të cilat shkelin parametrat që ishin në Traktatin e INF”, tha Lavrov.
Ai foli pasi SH.BA testoi raketën e saj të parë jo-INF më 18 gusht, javë pasi vendi u tërhoq zyrtarisht nga marrëveshja. Zëdhënësi i Pentagonit Robert Carver sqaroi se ishte një hedhës me bazë në tokë MK41 me “një variant të raketave Sulmuese të Tokës Tomahawk”. Projektuesi udhëtoi mbi 500 kilometra, një gamë e ndaluar më parë nga INF, para se të godiste objektivin e saj.
Kolapsi i Traktatit të INF
Sh.B.A njoftoi fillimin e procesit të tërheqjes në shkurt të vitit 2019, duke pretenduar se Moska kishte shkelur marrëveshjen duke zhvilluar raketën e saj 9M729, e cila dyshohet se operon në vargje të ndaluara. Rusia mohoi akuzat dhe e paraqiti raketën për inspektim, por SH.B.A nuk injoroi përpjekjet e Moskës dhe përdori pretendimet e saj si një pretekst për tërheqjen e saj të mëvonshme nga traktati.
Në përgjigje të vendimit të Uashingtonit, Moska njoftoi gjithashtu se do të largohej nga Traktati i INF, duke theksuar se SHBA kishin injoruar shqetësimet e veta të Moskës në lidhje me pajtueshmërinë e Uashingtonit me INF për vite me rradhë.
Traktati i INF u nënshkrua në 1987 nga SH.B.A. dhe Bashkimi Sovjetik. Marrëveshja kufizoi zhvillimin, prodhimin dhe vendosjen e raketave me bazë tokësore që mund të godisnin caqet në shkon midis 500 dhe 5,500 kilometra./sputniknews
