Me fillimin e negociatave të anëtarësimit, vendet anëtare do të demonstrojnë një unitet evropian, duke pranuar rëndësinë e implikimeve gjeopolitike dhe përmbushjen e kritereve të zgjerimit.
Në një raport që vlerëson progresin e Shqipërisë drejt anëtarësimit në BE në vitin 2021, eurodeputetët e Komitetit të Punëve të Jashtme vlerësojnë orientimin strategjik dhe angazhimin e palëkundur të Shqipërisë për integrimin evropian dhe shprehin mbështetjen e tyre të qartë për transformimin demokratik të vendit dhe aspiratën për anëtarësim në BE.
Eurodeputetët kanë shprehur keqardhje për dështimin e hapjes së negociatave të anëtarësimit të vonuara me Shqipërinë dhe Maqedoninë e Veriut, duke theksuar solidaritetin dhe keqardhjen e plotë me qytetarët e këtyre vendeve. Ky dështim minon qëndrimet e publikut ndaj BE-së dhe është një rrezik serioz për politikën e zgjerimit të BE-së në tërësi, sipas raportit. Eurodeputetët theksojnë se të dyja vendet kanë përmbushur kushtet e vendosura nga Këshilli Evropian.
Raporti, i miratuar të mërkurën me 66 vota pro, 4 kundër dhe 3 abstenime, thotë se anëtarësimi i Shqipërisë në BE varet nga reformat e qëndrueshme dhe të pakthyeshme në fushat themelore të politikave. Eurodeputetët i kërkojnë Shqipërisë të vazhdojë dhe të intensifikojë përpjekjet e saj për të përforcuar funksionimin e gjyqësorit, për të forcuar demokracinë, shtetin e së drejtës dhe ekonominë. Ai gjithashtu duhet të fuqizojë shoqërinë civile, të luftojë korrupsionin dhe krimin e organizuar, të sigurojë lirinë e medias dhe të garantojë mbrojtjen e të drejtave të pakicave, duke përfshirë komunitetin LGBTQI.
Duke përgëzuar vazhdimësinë e Shqipërisë si një partner i besueshëm dhe i përkushtuar i politikës së jashtme, në përputhje me politikën e jashtme, të sigurisë dhe të mbrojtjes së BE-së, raporti i bën thirrje BE-së të “vlerësojë në mënyrë kritike implikimet historike të rëndësishme të sigurisë për stabilitetin dhe unitetin në kontinentin evropian dhe në Ballkanin Perëndimor, në kontekstin e agresionit rus kundër Ukrainës”. Ai u kërkon shteteve anëtare të demonstrojnë unitetin evropian duke nisur zyrtarisht negociatat e anëtarësimit me Maqedoninë e Veriut dhe Shqipërinë, duke marrë parasysh si implikimet gjeopolitike të vendimit ashtu edhe përmbushjen e kritereve zyrtare nga të dy vendet.
Raportuesja Isabel Santos tha se “Shqipëria mbetet një partner strategjik plotësisht i besueshëm dhe i përkushtuar. Vendi vazhdon të ecë përpara me reformat themelore të BE-së dhe po përmbush kushtet për fillimin e bisedimeve të anëtarësimit. Këshilli duhet të jetë dakord për hapjen e negociatave të anëtarësimit të vonuara me Shqipërinë, përballë sfidave gjeostrategjike në rritje”.
