Një avion privat që mbante 52-vjeçarin u rrëzua në Saipan në Ishujt Mariana Veriore, territori i Paqësorit të SHBA ku ai do të dalë në gjykatë më vonë gjatë ditës, thonë gazetarët e AFP.
Ai do të deklarohet fajtor për një akuzë të vetme të komplotit për të marrë dhe shpërndarë informacionin e mbrojtjes kombëtare, sipas një dokumenti gjyqësor.
Assange u lirua të hënën nga një burg britanik i sigurisë së lartë ku ishte mbajtur për pesë vjet, ndërsa luftonte për ekstradimin në Shtetet e Bashkuara, të cilat kërkonin ta ndiqnin penalisht për zbulimin e sekreteve ushtarake.
Ai pritet të dënohet me pesë vjet e dy muaj burg, me kredi për të njëjtën kohë që kaloi pas hekurave në Britani.
Gruaja e Assange, Stella tha se ai do të ishte një “njeri i lirë”, duke falënderuar mbështetësit që kanë bërë fushatë për lirimin e tij për vite me radhë.
“Ne nuk ishim vërtet të sigurt deri në 24 orët e fundit se kjo po ndodhte në të vërtetë,” tha ajo për radion BBC, duke thënë se ishte “thjesht e gëzuar”.
Gjykata në Ishujt Mariana Veriore u zgjodh për shkak të mosgatishmërisë së Assange për të shkuar në Shtetet e Bashkuara kontinentale dhe për shkak të afërsisë me Australinë, thuhet në një dosje gjyqësore.
Sipas marrëveshjes, Assange do të kthehet në Australi, ku qeveria tha se çështja e tij ishte “zvarritur për shumë kohë” dhe se “nuk kishte “asgjë për të fituar nga burgimi i tij i vazhdueshëm”.
Stella Assange tha në X se burri i saj do të duhet t’i paguajë qeverisë australiane koston prej 520,000 dollarësh të fluturimit çarter dhe u kërkoi mbështetësve të dhurojnë para.
Fundi i një sprove
Assange kërkohej nga Uashingtoni për publikimin e qindra mijëra dokumenteve sekrete amerikane nga viti 2010 si drejtues i faqes së internetit WikiLeaks.
Që atëherë ai është bërë një hero për fushatat e lirisë së fjalës dhe një zuzar për ata që mendonin se ai kishte rrezikuar sigurinë dhe burimet e inteligjencës amerikane.
Autoritetet amerikane donin të vinin në gjyq Assange për zbulimin e sekreteve ushtarake në lidhje me luftërat në Irak dhe Afganistan.
Ai u padit nga një juri e madhe federale e SHBA-së në vitin 2019 për 18 akuza që rrjedhin nga publikimi i një grumbulli dokumentesh të sigurisë kombëtare nga WikiLeaks.
Kombet e Bashkuara përshëndetën lirimin e Assange, duke thënë se rasti kishte ngritur “një sërë shqetësimesh për të drejtat e njeriut”.
Nëna e Assange, Christine Assange, tha në një deklaratë të transmetuar nga mediat australiane se ajo ishte “mirënjohëse që sprovës së djalit tim më në fund po i vjen fundi”.
Por ish-zëvendëspresidenti i SHBA-së, Mike Pence, e kritikoi marrëveshjen për pranimin e fajësisë për X si një “shkelje drejtësie” që “çnderon shërbimin dhe sakrificën e burrave dhe grave të Forcave tona të Armatosura”.
Beteja e ekstradimit
Njoftimi i marrëveshjes erdhi dy javë përpara se Assange të ishte planifikuar të paraqitej në gjykatë në Britani për të apeluar kundër një vendimi që miratonte ekstradimin e tij në Shtetet e Bashkuara.
Assange ishte i ndaluar në burgun e sigurisë së lartë Belmarsh në Londër që nga prilli 2019.
Ai u arrestua pasi kaloi shtatë vjet në ambasadën e Ekuadorit në Londër për të shmangur ekstradimin në Suedi, ku u përball me akuza për sulme seksuale që përfundimisht u hodhën poshtë.
Materiali që ai publikoi përmes WikiLeaks përfshinte video që tregonte se civilët vriteshin nga zjarri nga një helikopter amerikan në Irak në 2007. Viktimat përfshinin një fotograf dhe një shofer nga Reuters.
Shtetet e Bashkuara akuzuan Assange sipas Aktit të Spiunazhit të vitit 1917 dhe mbështetësit paralajmëruan se ai rrezikonte të dënohej me 175 vjet burg.
Qeveria britanike miratoi ekstradimin e tij në qershor 2022, por, në një kthesë të fundit, dy gjyqtarë britanikë thanë në maj se ai mund të apelonte kundër transferimit.
Marrëveshja për pranimin e fajësisë nuk ishte krejtësisht e papritur. Presidenti i SHBA Joe Biden kishte qenë nën presion në rritje për të hequr dorë nga çështja e gjatë kundër Assange.
Qeveria australiane bëri një kërkesë zyrtare për këtë në shkurt dhe Biden tha se do ta konsideronte atë, duke rritur shpresat midis mbështetësve të Assange se sprova e tij mund të përfundojë.
Në reagimin e parë zyrtar të SHBA-së për marrëveshjen për pranimin e fajësisë, zëdhënësi i Departamentit të Shtetit, Matthew Miller tha se ndërsa çështja do të shkojë para një gjyqtari, “Unë mendoj se është e përshtatshme që unë të mos komentoj për çështjen në këtë moment.”/AFP–Argumentum.al
