Vendim demonstrativ i Vuçiçit: Nga Serbia nuk merr pjesë askush në samitin BE- Ballkani Perëndimor
Vreme[i]
Serbia nuk dërgon përfaqësues në Samitin e Bashkimit Europian mbi Ballkanin Perëndimor. Këtë informacion e njoftoi personalisht Aleksandër Vuçiçi në lajmet e mbrëmjes në kanalin televiziv shtetëror RTS.
Vetëm disa ditë mbasi deklaroi se mendon se tërë rajoni duhet sëbashku të antarsohet në familjen europiane, Vuçiçi, pothuajse me zemërim, deklaroi se ka vendosur të mos marrë pjesë në samit. As ai dhe asnjë përfaqësues tjetër i Serbisë.
“Për herë të parë në 13-14 vitet e fundit as unë, dhe askush tjetër, nuk do të shkojmë në këtë konferencë ndërqeveritare. Askush nuk do t’a përfaqësojë Serbinë, kësisoj Ballkani Perëndimor do të mbetet pa Serbinë”- tha Vuçiçi për RTS.
Ky reaksion vjen disa ditë mbasi presidenti qëndroi në Bruksel, ku u takua me zyrtarët europianë. Vjen në momentin kur Serbia as kësaj here nuk do të hapë klasterin e ri në bisedime.
Ivan Vujaçiç, ish-diplomat, këtë lëvizje të pushtetit serb e interpreton si formë proteste. Të njëjtin interpretim bën edhe Sofija Popoviç, gazetare e portalit “Savremena politika”.
Përse nuk është Serbia në tryezën e Brukselit
Vitet e fundit Serbia e ka ngadalsuar rrugën drejt Bashkimit Europian. Në këtë rrugë i’a ka kaluar Mali i Zi, i cili ka mundësi të bëhet antari i radhës me të drejta të plota të bashkësisë europiane, ndëraa Serbia qëndron vendnumuro dhe nuk realizon reforma.
Ish-diplomati Ivan Vujaçiç lëvizjen e Beogradit e sheh si formë proteste dhe shprehje pakënaqësie për vendimin që Serbisë të mos i hapet klasteri numur tre.
“Te ne është përhapur rrëfimi i cili thotë se e kemi merituar hapjen e klasterit tre, disa ministra kanë deklaruar se nuk e kuptojnë dot përse Bashkimi Europian nuk i kupton kriteret e veta, ndërsa në thelb harrojnë se hapja e këtij klasteri është e lidhur me shtetin e së drejtës, gjë që është themltare, por edhe me harmonizimin e politikës së jashtme, për pamjen mediatike, atë që është kërkuar të realizohet me rastin e ardhjes së fundit të Ursula von der Leyenit në Beograd”- thotë Vujaçiçi.
Sikurse shton ai, me siguri ekzistojnë një sërë vendesh që nuk janë të gatshëm të mbyllin sytë për Serbinë për atë që nuk është rregulluar dhe, për shkak të reformave të brendshme dhe politikës së jashtme, nuk duan të japin dritën jeshile për këtë klaster.
“Thelbi është se Bashkimi Europian sëpaku formalisht nuk dëshiron ta hedhë jashtë Serbinë nga ky proces, dhe nga ana tjetër ka disa vite që nuk është hapur asnjë klaster dhe kjo në vetvete flet sesa ata janë të pakënqaur me reformat e brendshme të cilat duhet të harmonizojnë Serbinë me BE-në në planin e brendshëm. BE-ja ka treguar se në këtë moment ajo është e hapur për zgjerimin”.
Megjithatë, shton ai, kur mblidhen të gjitha – gjë që është bërë në raport me atë që është shpallur – ka një mungesë të ndjeshme të lëvizjeve të qeverisë serbe që vendi të ecë në drejtim të Bashkimit Europian. “Serbia është deklarativisht pro, por kjo nuk shihet në asnjë reformë apo vepër”- thotë ai. Vujaçiçi mendon se mund të ndodhë që për shkak të mosardhjes në samit, disa vende të shprehin haptazi qëndrim negativ.
Sofija Popoviç, gazetare e portalit “Savremena politika”, kujton se edhe më parë qeveria ka deklaruar se askush nuk do të marrë pjesë në ndonjë samit, por në praktikë kjo nuk ka ndodhur, por kësaj here vendimi është përfundimtar. “Natyrisht pushtetarëve nuk u pëlqen që zyrtarët europianë komunikojnë se arësyeja për prapambetjen në reforma janë atë vetë, e kësisoj këtë mesazh të Beogradit e shoh si njëfarë proteste të pushtetit kundër një retorike të tillë të BE-së, por gjithsesi ky hap nuk është i dobishëm”- mendon Popoviç.
Ajo shton gjithashtu se ky vendim nuk do të harrohet nga zyrtarët e BE-së. “Do të shohim nëse do të ketë reaksione konkrete. Mendoj se kjo lëvizje është ajo që BE-ja gjatë gjithë këtyre viteve i frikësohet në një farë mënyre – se mos pushteti kalon në anën tjetër, por meqënëse tani nuk ka anë tjetër se ku të shkojë, më duket se kjo lëvizje është më tepër performative sesa thelbësore”, mendon Popoviç.
Evrodeputeti: Shuplakë Beogradit
Nëse mesazhi i presidenti të Serbisë Aleksandër Vuçiç sipas të cilit as ai dhe askush tjetër nga Serbia nuk do të marrë pjesë në samitin BE –Ballkani Perëndimor është përfundimtar, këtë BE-ja mund ta kuptojë si shuplakë. Kështu e komentoi për TV N1, deputeti i të gjelbërve nga Sllovenia në Parlamentin Europian Vladimir Prebiliç, deklaratën e presidentit të Serbisë dhe vendimin që askush të mos marrë pjesë në samit. Ai shtoi se BE-ja nuk është këtu që të inatosemi, sepse “ajo gjithmonë do të japë mbështetje, sepse kjo nuk është vetëm çështje e udhëheqjes serbe, por edhe e popullit serb, e atij i duhet zgjatur dora”- thotë ai.
Çdo refuzim i dialogut dhe shkëmbimit të mendimeve është gjë e keqe, por për udhëheqjen serbe është më mirë të bëjë atë që ka premtuar, shtoi Prebiliçi. “Tani pak a shumë ka ardhur koha për punë, që të bëhet ajo që nevojitet dhe jo të grindemi dhe të mos vimë në kontakte”, nënvizoi ai. Ai tha gjithashtu se do të deshte të mendonte se nuk kemi ardhur në situatën që Serbia të mos e konsiderojë me rëndësi antarsimin në BE. Tha gjithashtu se me të drejtë shtrohet pyetja nëse qeveria ka kapacitet dhe vullnet për t’u demokratizuar vërtetë.
Para deklaratës së presidenti Vuçiç, Këshilli për çështje të përgjithshme të Bashkimit Europian (GAC) përshëndeti faktin se integrimi në BE mbetet qëllim strategjik i Serbisë, por theksoi se pritet që ky vend të tregojë qartë me vepra dhe me fjalë, dhe se nuk ka dakordësi për hapjen e klasterit tre.
Samiti i BE-së mbi Ballkanin Perëndimort mbahet në Bruksel me 18 dhe 19 dhjetor, ndërsa hapja zyrtare është të mërkurën në ora 17:00.
[i] https://vreme.com/vesti/demonstrativna-odluka-vucica-iz-srbije-niko-ne-ide-na-samit-eu-zapadni-balkan/
/Përktheu për Argumentum Xhelal FEJZA
