Kryeministri shqiptar Edi Rama dhe homologu i tij grek Kyriakos Mitsotakis pas takimit të djeshëm kanë rënë dakord që të zgjidhin çështjet e së kaluarës. Rama ndodhet në Athinë si kryetar i OSBE-së për dy ditë, ku do të takojë diplomatët grek dhe të diskutojnë për çështje të ndryshme rreth dy vendeve.
Gjatë darkës në Akropol të Athinës, Rama diskutoi me Mitsotakis zhvillimet aktuale në Mesdheun Lindor, duke u përqendruar në veprimet e Athinës për të kufizuar EEZ me Italinë dhe Egjiptin.
Mediat greke kanë zbardhur takimin e tyre, ku sipas burimeve qeveritare, të dy kryeministrat patën mundësinë për të diskutuar rrjedhën e marrëdhënieve dypalëshe, si dhe perspektivën evropiane të Shqipërisë, duke respektuar gjithmonë kushtëzimin relativ të vendosur nga Këshilli Evropian.
Të dy homologët shprehën kënaqësinë e tyre për bashkëpunimin e tyre brenda NATO-s. Një ndër çështjet e tjera delikate që u diskutuan ishte pakica kombëtare greke në Shqipëri, e cila sipas tyre duhet të jetë një urë miqësie dhe bashkëpunimi midis dy popujve, ndërsa theksi u vu në forcimin e marrëdhënieve dypalëshe ekonomike dhe tregtare.
Pas një takimi me rezultate pozitive, ata ranë dakord të punojnë së bashku në mënyrë që të dy vendet të zgjidhin shpejt çështjet e pazgjidhura në të kaluarën dhe të forcojnë marrëdhëniet strategjike midis dy vendeve.
Përplasja me Bakojanis
Kryeministri Edi Rama u përplas me Dora Bakojanisin, ish-ministren e Jashtme greke gjatë diskutimit në forumin ekonomik të organizuar në Athinë nga “The Economist”.
Debati mes Ramës dhe Bakojanisit, që është njëkohësisht edhe e motra e Kryeministrit aktual grek, Kyriakos Mitsotakis u zhvillua rreth vendimit të Gjykatës Kushtetuese shqiptare që rrëzoi marrëveshjen e detit të arritur në 2009, ku si ish-kryediplomate e Greqisë, Dora Bakojanis është firmëtare e saj.
Pasi shprehu “keqardhjen” për vendimin e Gjykatës Kushtetuese shqiptare, Bakojanis nënkuptoi se pas këtij vendimi qëndronte Turqia dhe ndërhyrja e saj.
“Ndjeva keqardhje për vendimit e gjykatës në shqipëri për marrëveshjen e detit. Mendoj që ndërhyrja e vendeve të treta në këtë çështje nuk ndihmon. Ne e dimë që Turqia ka qenë shumë kundër kësaj marrëveshjeje”, deklaroi ajo.
Rama e kundërshtoi duke thënë se në kohën e vendimit të Gjykatës Kushtetuese ai nuk ka pasur asnjë takim me Erdogan dhe se edhe pas këtij momenti, Turqia nuk ka shfaqur asnjëherë interes për këtë çështje.
“Gjykata Kushtetuese mori vendim për këtë marrëveshje në 2009 dhe në atë kohë, as e kisha takuar dhe as kisha folur me Erdogan, asokohe Kryeministër i Turqisë. Nuk kishim asnjë raport. Ne vendosëm që marrëveshjen ta çonim në gjykatë për një arsye të thjeshtë, kishte një debat të madh në shoqëri, që u nis nga shoqëria civile dhe nuk doja që ky debat të shndërrohej në politik dhe në luftën e zakonshme mes opozitës dhe pozitës dhe ne e çuam në gjykatë. Është e pavërtetë ndërhyrja nga Turqia. Asnjëherë në asnjë takim me Presidentin Erdogan nuk kam dëgjuar prej tij që kjo marrëveshje është e ndonjë interesi për Turqinë. Na duhet të qartësojmë, sepse këto ide ndikojnë tek qëndrimet tona ndaj njëri-tjetrit”, u shpreh Rama.
Shqipëria ka partneritet strategjik si me Turqinë, ashtu edhe me Greqinë. Por, Rama thotë se kjo nuk e vendos Tiranën në mes të dy zjarreve. Kryeministri shqiptar, që të hënën u takua me Erdogan në Turqi, tërthorazi përcolli në Athinë “porosinë” e Presidentit turk për dialog.
“Ajo që mund të them pa asnjë dyshim është që Presidenti turk nuk është një politikan antigrek. E shkuara ka treguar se kur ka vullnet ka një rrugëzgjidhje. Duhet një dialog i mirëfilltë. Nuk është e thjeshtë, por jo e pamundur. Jam i bindur se marrëdhëniet konstruktive turko-greke mund të jenë me vlerë të shtuar për të gjithë Europën. Greqia është në pozicionin e duhur për të qenë ndërmjetësi i ndershëm për këtë”, u shpreh Rama.
Ndërkohë, duke iu rikthyer çështjes së detit mes Shqipërisë dhe Greqisë, Rama konfirmoi qëndrimin zyrtar të palës shqiptare që ja njeh të drejtën greke për t’u zgjeruar me 12 milje, por për të zgjidhur mosmarrëveshjen sugjeroi që dy vendet t’i drejtohen një vendi të tretë mik, ose gjykatave ndërkombëtare.
“Ne mund ta zgjidhim çështjen me ndihmën e të tjerëve. Nëpërmjet palëve të treta që na ndihmojnë miqësisht, apo edhe gjykatës ndërkombëtare. Do të jetë e drejtë objektive dhe nuk mund të përdoret nga patriotët këtu dhe në Shqipëri”, u shpreh ai.
“BE, rruga e vetme për ne“
Kryeministri Edi Rama është i bindur se rajoni i Ballkanit Perëndimor nuk ka asnjë alternativë tjetër përveçse anëtarësimit në Bashkimin Europian dhe këtë e theksoi edhe gjatë fjalës që mbajti në forumin ekonomik të organizuar në Greqi nga revista “The Economist”.
“Alternativa e vetme është Bashkimi Europian, jo sepse na e kërkojnë miqtë më të mëdhenj e të fuqishëm, por sepse kjo është një kërkesë e fëmijëve tanë, e brezit të ardhshëm, është ëndrra e përhershme e etërve tanë”, shton ai.
Rama vlerësoi si pozitive aftësinë e udhëheqësve të rajonit për t’u ulur dhe biseduar me njëri-tjetrin për çështje të ndryshme, pavarësisht se në mes qëndrojnë ende ndasi të thella, si në rastin e Kosovës me Serbinë.
Si shembull të bashkëpunimit dhe zgjidhjeve që mund të prodhohen përmes dialogut, Rama solli marrëveshjen e emrit mes Greqisë dhe Maqedonisë së Veriut.
“Për ta përmbyllur, mund të përmend një nga shembujt më të jashtëzakonshëm të kësaj kohe, që është zgjidhja dialogu mes Greqisë dhe Maqedonisë së Veriut. Është një mësim për të gjithë”, tha ai.
Kryeministri vlerësoi rolin e Zoran Zaev, që sipas Ramës theu tabutë dhe i fitoi sërish zgjedhjet, pavarësisht se mund të kishte krijuar shumë pakënaqësi në vendin e tij me marrëveshjen e arritur me Greqinë./h.e
