Milan St. Protiç-[i]
Po të mbyt etja për pushtetin. Je sëmurur rëndë nga ky ves i poshtër. Si dhe çdo i varur, me kalimin e kohës, zhytesh gjithnjë e më thellë. Tani je në fund, po citoj Maksimin. Jo atë mitralozin jo, por Maksim Gorkin. Mitralozin po ta lë ty.
Nga etja për pushtet, nuk je më në gjendje të dallosh se çfarë ka kuptim, e çfarë nuk ka. Je i nervozuar, i pështjelluar, je bërë i pasigurtë dhe jotolerant. Flet gjëra kot të cilat askush nuk t’i beson. Edhe ti vetë. Thjesht nuk mund t’a durosh të vërtetën e hidhur mbi protestat e të rinjve kundër teje dhe pushtetit tënd. Me dhjetra mijëra të rinj që protestojnë nëpër Serbi të kanë bërë kaq të frustruar sa do të kishe qejf të dilje nga lëkura jote. Edhe sikur nën dritare të të këndojnë serenata, të cilat i dëgjon tërë kombi, çmendesh nga zemërimi. Zemërim i pafuqishëm. Dëshpërues. Dhe nuk di çfarë të bësh, nuk e di nga të ka ardhur.
U përpoqe me shkopinj. Nuk eci. U përpoqe t’i blije. As kjo nuk dha rezultat. U përpoqe me kërcënime, nuk ka reaksione. Në fund i’a nise me denoncime, gjëja më e ulët e më të ulëtave. U bërtet stduentëve, publikon dokumentet e tyre personalë, akuzon në mënyrën më të turpshme. A i ka hije kjo një presidenti? Je i vogël, memec, jobindës dhe i djallëzuar. I padenjë.
Por, meqë ra fjala, unë ty more bir nëne, po të pyes për diçka. Me tonin dhe mënyrën tënde. Më mundon shumë por duhet t’a bëj. Sa ke rreth vetes asish që kanë dikumenta të huaja dhe u shërbejnë shteteve të tjera? Sa? Numuroji njëherë e pastaj drejtoju popullit. Ata tuajt, natyrisht, janë patriotë loajalë. Këta fëmijët që ti fyen, natyrisht që nuk vlejnë, sepse janë kundër teje. Për ty serbizmi është monedhë për kusur. Kur është nevoja, për të shuar etjen tënde për pushtet, rreh gjoksin serb. Kur të shkon për shtat e kundërta, bëhesh mik edhe me djallin e zi, me cilindo vetëm e vetëm që të nxjerrësh ndonjë përfitim. Për ty është i dashur vetëm ai që të adhuron dhe të përkulet thellë deri përtokë. Ajo që të djeg të kalon anash. Në fund, ja ku po ta them, përse ata tuajt nuk na i nxjerrin të gjitha shtetësitë që posedojnë? Të shohim se cili dhe kush janë. Meqë dëshiron të luash kësi lojërash të fëlliqura.
Por, nuk do të them asnjë fjalë më për këtë. Më vjen pështirë. Njerëzit ndahen në të ndershëm dhe jo të ndershëm, mirësisë dhe jomirësisë, për nga vetëbesimi dhe thjeshtësia. Për angazhim dhe vlera. Cilit popull i përkasin, cilin zot lutin, me cilin jetojnë, nuk duhet dhe as guxon të ketë kurrfarë rëndësie. Absolutisht kurrfarë. As pozitive, as negative. Por jo! Për ty asgjë nuk është e shenjtë. Je në gjendje që gjërat më të rënda t’ua ngjisësh njerëzve, të rinjve njëzet vjeçarë, të nxisësh qentë tuaj të tërbuar kundër tyre, vetëm e vetëm se kanë guxuar të të kundërvihen.
Ti je, kuptohet, i paprekshëm, i paaarritshëm, i pagabueshëm. Ti dhe Papa i Romës në tërë këtë sferë të poshtër tokësore. Po ta përsëris edhe njëherë. Ja, pikërisht nga kjo shihet se etja për pushtet të ka mbërthyer të tërin.
Të njoh dhe të mbaj mend që shumë kohë më parë. Nga koha kur nuk ishe pushtetmbajtës. Të njoh edhe në kohën e fillimit të karrierës tënde pushtetmbajtëse. Edhe atëherë ishe rob i përfytyrimeve të këqija mbi kombin dhe nacionalizmin, flisje fjalë të ashpra dhe tërësisht të pafalshme. Por, edhe përkundër kësaj, atëbotë ishe një fëmijë naiv. I përhumbur, i trullosur, i magjepsur, por kryesisht fëmijë naiv.
Dhe çfarë na u bëre? Në çfarë të shndërroi pushteti? Ku dhe kur humbi ai djalosh, për hir të së vërtetës disi llafazan dhe i hallakatur, megjithëse i padëmshëm dhe pak naiv? Ai që gjithsesi besonte te demokracia, liria dhe ndershmëria? U tret si kripa në ujë, u zhduk. Po ta them ku është zhdukur. Dhe kur është zhdukur. E gëlltiti dashuria për pushtet. Dëshira për fuqi, po të përdornim një frazë nga Niçja. E hëngri kotësia autoritare, e trullosi lartësia e pushtetit dhe fuqia e pakufizuar në duart e tij. Shoqërimi me servilët, lajkatarët, gënjeshtarët. Grupimi i mashtruesve dhe hajdutëve të sojit më të keq. Krijuan nga ti një individ me fytyrë të shëmtuar, të vranë shpirtin, ndjenjat, sinqeritetin. Je i tredhur nga dhëmbshuria, keqardhja, mirtëkuptimi për tjetrin. Për më të dobëtin dhe më të zakonshmin se ti.
Cilët janë miqtë tuaj? Nga cilët je i rrethuar? Kush të këshillon dhe të sugjeron? Askush. Ty nuk të nevojiten as miqtë dhe as këshilltarët. Oponentët kurrsesi. Ti mendon se i di të gjitha, se je më i miri në gjithçka, se nuk ka të barabartë me ty dhe askush nuk mund të të dalë përballë. Por, në realitet, je mesatar. Mediokritet. Etja për pushtet është e tmerrshme, besoji kësaj fjale që po të ta them. Krijon varetësi më shumë se heroina.
Sëpari të prishi shoqëria e keqe. Shumë e keqe. të infektoi me mostolerancë, urrejtje dhe hakmarrje. Mbolli te ti të dëmshmin në histori, në komb dhe në botën rreth teje. Të tërhoqi në aktivitete që janë të papranueshme për njeriun e ndershëm. U trullose, duke marrë si model shembujt e këqinj, të keqen ndaj tjetrit duke e justifikuar me të keqen ndaj tuajve. Dhe re me shpejtësi marramendëse në mëkat. Të tërhoqi me vete ajo vorbulla e mallkuar.
Atëherë të erdhi ndjellja e pushtetit. E shijove këtë helm qëkur ishe i ri, si mjekër i parënë briks dhe sqep verdhë. Mentori dhe idhulli jot i atëhershëm (autori aludon për S. Millosheviçin. Shën. i përkth.) të emëroi në një post drejtori, pastaj në një post ministror. Për hir të një kolltuku të rehatshëm, qoftë edhe me cilësinë e marionetës, pranove të ishte mbulesë për larjen më të ndyrë të llogarive me liritë mediatike në Serbi. U shndërrove në puthadorë e pushtetarit. Oborrtar. Shërbëtor. Laké.
Pushtetin e vërtetë, atë ndjellësin dhe të papërballueshmin, e nuhate në vitin 2012. Dhe këtë me humbjen tënde dhe fitoren e tjetërkujt. Me ta kafshuar njëherë këtë mollë me nofullat e tua, nuk e lëshove më nga dhëmbët. Me grykësi, i pangopur, si narkoman. Asgjë nuk ishte e mjaftë dhe kurrë nuk ishte mjaft. Etja për pushtet, kjo sëmundje malinjë e të fuqishmit që gërryen edhe grimcën e fundit të njerzillëkut, ta pi gjakun me kallam, sikurse thoshin të parët tanë. I’u dhe i tëri dhe i’u nënshtrove i tëri. I shërben si shërbëtori më besnik, betohesh për të dhe argëtohesh në sulmin e saj. Kë rënë i tëri dhe nuk e vëren. Nuk ka kush të ta thotë. As kush të të kritikojë.
Por nuk do të jetë askush afër teje për të të ndihmuar. Të t’a hedhë një fije kashte si ndihmë. Ata të cilëve u beson dhe që i konsideron më besnikët, do të të lëshojnë të parët teposhtë rrymës së ujit. Ata që tani janë duke t’a thurur rrjetën. Ata do të t’i prishin llogaritë në fund. Numurojnë ditët. U je bërë ngarkesë, problem, pengesë. Po afrohet dita dhe ora kur do të të lajmërojnë se mbaroi gjithçka. U mbyll. Erdhi fundi.
Ke vite të tëra që vallzon me të pandershmit. Vallëzon, u shkel syrin, thur plane. Mbështetesh te ata të cilët i kanë mbijetuar të gjithëve dhe kanë tradhëtuar secilin. Kujdes. Rreziku të qëndron pas shpine. Luciferi kurrë nuk është në qetësi. As është në qetësi dhe as flen. Të vëzhgon edhe kur të thotë fjalë të bukura.
Etja për pushtet të verbon. T’a mjegullon shikimin. Ta shuan kujdesin. Të përkund dhe të ledhaton. Ai që ka rrëmbyer tërë pushtetin, ai që është shndërruar në absolutist dhe është shpallur vasileus, ai nuk bie, ai karmashitet, ai thyen qafën. Kujtoje mirë këtë.
Për këtë more bir nëne, jepe dorëheqjen sa ke kohë. Ulu nga froni vullnetarisht. Hiq dorë nga profecia, nuk ke shumë kohë. Fillo mjekimin.
Kërkoji falje Serbisë, lut të të falin, pendohu dhe largohu. Me mëshirën e Zotit të dashur nëse është e mundur.
/Përktheu për Argumentum Xhelal FEJZA
[i] https://www.danas.rs/kolumna/milan-st-protic/gresnik-otpadnik-ili-pokajnik-izbor-je-tvoj/
