“Një telefonatë e rëndësishme që pritej prej kohësh”, “Të dyja palët ranë dakord të negociojnë më tej, për të zgjidhur mosmarrëveshjet tarifore që prekin ekonominë globale”, “Biseda është me rëndësi të madhe në një situatë të tensionuar tregtare”… kështu e raportuan dhe e komentuan mediat ndërkombëtare telefonatën midis krerëve të shteteve të Kinës dhe të SHBA-së mbrëmjen e datës 5 qershor.
Sipas një komenti të Grupit Mediatik të Kinës, kjo telefonatë është në favor të heqjes së pengesave, zgjidhjes së mosmarrëveshjeve, forcimit të konsensusit dhe bashkëpunimit.
Muajin e kaluar, në bisedimet ekonomiko-tregtare të mbajtura në Gjenevë midis Kinës dhe SHBA-së, u arritën rezultate pozitive që u mirëpritën përgjithësisht nga të gjitha palët.
Foto nga VCG
Mirëpo, në zbatim të mëvonshëm, pala amerikane ndërmori vazhdimisht masa diskriminuese kundër Kinës: nga lëshimi i udhëzimeve për kontrollin e eksportit për mikroçipat e inteligjencës artificiale, deri tek ndalimi i shitjes së softuerëve të dizajnit të mikroçipave (EDA) në Kinë, si dhe anulimi i vizave ndaj studentëve kinezë.
Në koment thuhet se një sërë praktikash kanë shkelur konsensusin e arritur në bisedimet ekonomiko-tregtare dhe kanë dëmtuar të drejtat dhe interesat e ligjshme të Kinës.
Analistët vunë në dukje se gjatë telefonatës, Kina shprehu qartë gatishmërinë e saj për të negociuar me SHBA-në për të zgjidhur mosmarrëveshjet, duke theksuar se nuk do të pranonte kurrë presionin dhe shantazhin ekstrem, si edhe nuk do të sakrifikonte qëndrimin e saj parimor për të arritur një të ashtuquajtur “marrëveshje”.
Për SHBA-në, çështje parësore është të tregojë sinqeritet, të zbatojë konsensusin e bisedimeve të Gjenevës dhe të anulojë të gjitha praktikat diskriminuese kundër Kinës. Ndërsa, në terma afatmesëm dhe afatgjatë, Kina dhe SHBA-ja duhet të punojnë së bashku për të gjetur mënyra për të zgjidhur problemet strukturore në marrëdhëniet ekonomiko-tregtare dypalëshe, si edhe për të promovuar stabilizimin e marrëdhënieve midis dy vendeve.
Foto nga VCG
Gjatë telefonatës, Presidenti i Kinës Xi Jinping i bëri thirrje palës amerikane ta trajtojë çështjen e Tajvanit me kujdes, për të parandaluar që një numër i vogël separatistësh pro “pavarësisë së Tajvanit”, ta përfshijnë Kinën dhe Shtetet e Bashkuara në një situatë të rrezikshme konflikti dhe konfrontimi.
Ky vit shënon 80-vjetorin e fitores së Luftës Botërore Antifashiste dhe 80-vjetorin e themelimit të Kombeve të Bashkuara. Është e njohur nga mbarë bota, se kthimi i ishullit Tajvan në Kinë, është një pjesë e rëndësishme e fitores së Luftës së Dytë Botërore dhe rendit ndërkombëtar të pasluftës. Kina dhe Shtetet e Bashkuara luftuan krah për krah në Luftën e Dytë Botërore. “SHBA-ja duhet të jetë shumë e qartë për këtë histori dhe duhet t’i përmbahet angazhimit të saj për çështjen e Tajvanit”, vihet në dukje në koment.
Në fakt, duke u kthyer në retrospektivë në procesin gati gjysmë shekullor, që pas vendosjes së marrëdhënieve diplomatike midis Kinës dhe Shteteve të Bashkuara, konkluzioni më i rëndësishëm është se respekti dhe barazia janë parakushte të shkëmbimeve midis dy vendeve, dhe dialogu e bashkëpunimi janë zgjedhjet e vetme të drejta.
Taipei, kryeqendra e Tajvanit/Foto nga VCG
“Populli kinez gjithmonë i mban premtimet e tij. Shpresojmë që edhe pala amerikane do të jetë konsistente në fjalët dhe veprimet e saj, si edhe të punojë me Kinën për të zbatuar konsensusin e rëndësishëm të arritur nga udhëheqësit e dy shteteve, në mënyrë që të çojnë përpara së bashku marrëdhëniet dypalëshe drejt zhvillimit të qëndrueshëm, të shëndetshëm, për t’i sjellë më shumë stabilitet dhe siguri gjithë botës”, përfundon komenti i CMG-së./cgtn
