Të martën, Ministria e Mbrojtjes e Japonisë publikoi Librin e Bardhë të Mbrojtjes 2026. Vëzhguesit vunë re që, megjithëse në kopertinën e dokumentit paraqitet një dizenjim animacioni, me “familjarë të rinj të buzëqeshur dhe qytet që shkëlqen”, përmbajtja e tij është plot thënie të rreme dhe pro ekspansionit ushtarak. Dokumenti me 598 faqe, një rekord historik, trumbeton “krizat e afërta të sigurisë “, e etiketon Kinën si një “sfidë strategjike të paparë dhe më e madhe” dhe promovon politikat e forcimit të kapaciteteve ushtarake të qeverisë së drejtuar nga Sanae Takaichi, duke theksuar transformimin e sistemeve të luftimit dhe zgjerimin e industrisë së mbrojtjes. Sipas një komenti të Grupit Mediatik të Kinës, kjo dërgon një sinjal të qartë: Japonia po përshpejton përpjekjet e saj për t’u çliruar nga kufizimet e rendit pacifist të pasluftës dhe po çon përpara me vrull të plotë rimilitarizimin.
Sipas komentit, Libri i Bardhë i Mbrojtjes përsëri e përbalt pa bazë Kinën, spekulon me të ashtuquajturin “kërcënim nga Kina” dhe bën thirrje për mobilizimin e “fuqisë gjithëpërfshirëse kombëtare” së bashku me aleatët për t’iu kundërvënë Kinës. Analistët e çështjeve ndërkombëtare vunë në dukje që kjo tregon se provokimet e Japonisë kundër Kinës do të shtrihen në shumë fusha dhe Japonia do të përdorë si pretekst të ashtuquajturën “sfidë e Kinës”, për të riformësuar sistematikisht strategjinë e saj të sigurisë dhe të hapur rrugën për rishikimin e “tre dokumenteve të sigurisë” brenda këtij viti.
Një ushtar i Forcave Vetëmbrojtëse të Japonisë/Foto nga VCG
Një tjetër gjë për të cilën duhet të ngrihet vigjilenca është përmbajtja e këtij dokumenti lidhur me çështjen e Tajvanit. Ai pretendon se aktivitetet ushtarake të Kinës rreth ishullit të Tajvanit po bëhen më të shpeshta dhe mjedisi i sigurisë së Japonisë po përballet me situatën më të rëndë dhe më komplekse pas Luftës së Dytë Botërore. Sipas komentit të CMG-së, kjo përbën një ndërhyrje të rëndë në punët e brendshme të Kinës dhe shërben si pretekst për të kërkuar ndërhyrje në Ngushticën e Tajvanit.
Çështja e Tajvanit ka të bëjë me sovranitetin dhe tërësinë territoriale të Kinës, si edhe me themelin politik të marrëdhënieve kino-japoneze. Ajo është një vijë e kuqe që nuk duhet kaluar. Japonia, që mban përgjegjësi historike për agresionin kolonial në lidhje me Tajvanin, tani trumbeton rreziqet në Ngushticën e Tajvanit dhe përpiqet “ta ndërkombëtarizojë” çështjen e Tajvanit, çka vërteton se ajo është bërë një kërcënim real për paqen dhe qëndrueshmërinë rajonale.
Për më tepër, në Librin e Bardhë ka një seksion kushtuar “mënyrave të reja të luftës” për herë të parë. Ai propozon në mënyrë të qartë zbatimin aktiv të aftësive teknologjike qeveritare dhe të sektorit privat – siç janë inteligjenca artificiale (AI) dhe dronët – në sektorin e sigurisë, dhe krijimin e modeleve të reja mbrojtëse që integrojnë AI-në. Ky nuk është thjesht një “përmirësim teknologjik”, por një përpjekje për të riformësuar aftësitë ushtarake të Japonisë, duke kaluar nga thjesht “blerja e pajisjeve” në “ndërtimin e një sistemi gjithëpërfshirës” që integron teknologjinë civile, infrastrukturën industriale dhe përgatitjen e talenteve në zinxhirin e krijimit të aftësive ushtarake.
Forca Vetëmbrojtëse e Japonisë në një manovër në Filipinet, maj 2026/Foto nga VCG
Në të njëjtën kohë, në dokument thuhet që rritja e investimeve në pajisje ushtarake dhe sektorin e mbrojtjes mund të nxisë kultivimin e talenteve teknike dhe të mbështesë ekonominë dhe industrinë e Japonisë. Sipas komentit, kjo është një përpjekje për ta paraqitur zgjerimin e industrisë së mbrojtjes si një nxitës të rritjes ekonomike, duke synuar të mashtrojë publikun japonez dhe të sigurojë mbështetje për politikat e forcimit ushtarak dhe riarmatimit.
Me një fjalë, thelbi i vërtetë i “Librit të Bardhë të Mbrojtjes” të ri të Japonisë qëndron në krijimin e këtij cikli logjik: zmadhimi i kërcënimeve të jashtme, krijimi i një ndjenje krize brenda vendit, nxitja e armatimit, lidhja me forcat jashtë rajonit dhe promovimi i industrisë së mbrojtjes. Kjo synon për të nxitur kalimin e Japonisë nga “politika ekskluzivisht e orientuar drejt vetëmbrojtjes” në “sulm proaktiv”, nga “mbrojtja e territorit” në “projeksion të fuqisë përtej kufijve” dhe nga një “vend paqësor” në “ekspansion ushtarak”.
Publikimi i këtij dokumenti shërben si provë e pakundërshtueshme e përshpejtimit të “rimilitarizimit” të Japonisë, duke shkaktuar reagime të forta në opinionin publik si brenda Japonisë, ashtu edhe atë ndërkombëtar.
Një ekspozitë mbi kryengritjet e banorëve tajvanezë kundër pushtimit kolonial të Japonisë, qytet Shenyan, provincë Liaoning, Kinë Verilindore, gusht 2019/ Foto nga VCG
Pikërisht ditën që u publikua Libri i Bardhë, 32 organizata japoneze publikuan një letër proteste duke kundërshtuar shtytjen e qeverisë për të rishikuar “tre dokumentet e sigurisë” dhe për të ndryshuar “tre parimet jobërthamore”, duke i kërkuar asaj të respektojë Kushtetutën Pacifiste.
Kina ka shprehur pakënaqësi të fortë dhe kundërshtim të vendosur në lidhje me shpifjet dhe akuzat e pabaza që bëhen në këtë dokument kundër saj, dhe i ka paraqitur demarsh solemn palës japoneze. Ministria e Jashtme e Koresë së Jugut gjithashtu shprehu protestë të fortë në lidhje me përmbajtjen përkatëse. Agjencia e Lajmeve Qendrore Koreane (KCNA) theksoi se Japonia po përshpejton transformimin e saj në një shtet të aftë për luftë, duke shtuar se bashkësia ndërkombëtare duhet të mbetet vigjilente dhe nuk duhet të lejojë që Japonia të ndjekë rrugën e bërjes një fuqi e madhe ushtarake./cgtn
