Vendet e G7 kanë rënë dakord të koordinojnë, përmes Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë (IEA), lirimin e 100 milionë fuçive naftë dhe produkteve të naftës nga rezervat strategjike, në një përpjekje për të lehtësuar presionin mbi tregjet globale të energjisë.
Masa do të nisë menjëherë dhe do të zbatohet gjatë katër muajve, ndërsa një pjesë e konsiderueshme e rezervave të naftës diesel do të lirohet brenda 20 ditëve të para. G7 i ka kërkuar IEA-së të monitorojë zbatimin dhe ndikimin e masës në sigurinë energjetike dhe stabilitetin e tregjeve.
Vendimi vjen në një periudhë presioni të lartë mbi tregjet e energjisë, veçanërisht për shkak të vështirësive në furnizimin me diesel. Në takimin virtual të liderëve të G7 më 2 tetor, drejtori ekzekutiv i IEA-së, Fatih Birol, tha se pasojat e krizës në Ngushticën e Hormuzit mbeten veçanërisht të forta në tregun e dieselit.
Sipas IEA-së, rreth 325 milionë fuçi nga aksioni kolektiv prej 400 milionë fuçish, i shpallur më 11 mars, janë liruar tashmë nga rezervat strategjike të vendeve anëtare. Kjo përfaqëson më shumë se 80% të sasisë së premtuar në atë aksion.
IEA vlerëson se, ndërsa eksportet e naftës bruto nga Lindja e Mesme janë rikuperuar ndjeshëm, flukset e produkteve të rafinuara mbeten të kufizuara. Sulmet ukrainase ndaj rafinerive ruse kanë shtuar gjithashtu presionin mbi furnizimin me diesel, duke kontribuar në rritjen e çmimeve dhe rreziqeve ekonomike.
Në deklaratën e përbashkët, G7 tha se do të koordinojë edhe oraret e mirëmbajtjes së rafinerive, me synim shmangien e mbylljeve të njëkohshme të kapaciteteve dhe rritjen e përkohshme të prodhimit aty ku është e mundur. Grupi u bëri gjithashtu thirrje prodhuesve të tjerë që të rrisin prodhimin e produkteve të rafinuara, veçanërisht dieselit.
G7 u angazhua gjithashtu të mos vendosë kufizime për eksportet e energjisë dhe produkteve energjetike mes vendeve anëtare, ndërsa u bëri thirrje prodhuesve të tjerë të shmangin ndalimet e eksporteve që mund të përkeqësojnë tensionet në tregje.
IEA do të paraqesë një raport brenda 20 ditësh mbi ndikimin e masave dhe do të propozojë hapa të mëtejshëm, përfshirë mundësinë e lirimeve shtesë të rezervave të dieselit nëse kushtet e tregut e kërkojnë.
Vendimi i ri i G7 vjen pas lirimit të koordinuar prej 400 milionë fuçish të shpallur në mars, i cili u konsiderua nga IEA si aksioni më i madh i këtij lloji në historinë e saj.
© 2026 Argumentum
