Sot është dita e tretë që udhëheqësit e shteteve anëtare të Bashkimit Evropian, diskutojnë cilët rreth paketës prej afro 1 trilion euro për rimëkëmbjen nga pandemia – gjysma prej të cilave diskutohet të jepen si hua ose grante.
Presidenti i Këshillit Evropian, Charles Michel shprehu besimin se 27 shtetet anëtare do të mund të gjejnë gjuhën e përbashkët për të lënë mënjanë ndasitë e shfaqura ditët e fundit.
Aktualisht Austria, Danimarka, Holanda dhe Suedia i kanë vënë fre propozimeve duke shfaqur tendenca “skeptike dhe kursimtare”, ndërkohë që shtetet e tjera nuk duan shkurtime fondesh apo kushte shtesë për paketën e rimëkëmbjes.
Për t’i dhënë shtysë ditës së tretë të bisedimeve, Michel u takua me presidenten e Komisionit Evropian Ursula von der Leyen, kancelaren gjermane Angela Merkel, presidentin francez Emmanuel Macron.
Pas këtij takimi, Macron shkroi në Twitter se “Franca dhe Gjermania janë bashkë ‘pro’ një plani të paprecedentë rimëkëmbjeje”.
“Jemi gati të gjejmë kompromis pa hequr dorë nga ambicia jonë. Çdokush duhet të marrë përgjegjësitë që i takojnë,” – u shpreh Macron.
Merkel ndërkohë i tha gazetarëve se ajo nuk mund të shprehej nëse “do të ketë një zgjidhje apo jo të dielën”.
“Ka shumë vullnet të mirë, por gjithashtu edhe këndvështrime të ndryshme,” – tha kancelarja gjermane.
Të shtunën palët u ndanë pa mirëkuptim, me kryeministrin italian Giuseppe Conte, i cili e përshkroi “përplasjen” mes qëndrimit të tij dhe të atij të homologut holandez Mark Rutte si “shumë të ashpër”.
Holanda, krahas 3 shteteve të tjera kundërshtuese, janë ‘pro’ huadhënjeve më të mëdha, se sa granteve, dhe krahas tyre ata kërkojnë edhe kushte shtesë për të pasur më shumë nën kontroll shpenzimet e fondeve.
Një plan i ri i prezantuar herët të shtunën nga Michel parashikoi disa lëshime në favor të propozimeve holandeze, por edhe ato nuk gjetën mirëkuptim.
Fondi i rimëkëmbjes, i cili në fillim parashikonte €500 miliardë grante, u reduktua në €450 miliardë dhe më pas iu vu fre planeve për miksim propozimesh. Ky fond do t’u kishte lejuar shteteve anëtare që t’i ndalonin shpagimet e fondeve të marra më parë, mirëpo udhëheqësit e BE-së kërkuan që kjo të diskutohej me argumentin kryesor diskutimin se si do të shpenzohen paratë nga vendet anëtare.
Kundërshti të ashpra ka pasur edhe me Hungarinë, e cila kërcënoi veton ndaj paketës së rimëkëmbjes, nëse vihen kushte për aksesin ndaj këtyre fondeve me “respektimin e sundimit të ligjit, apo dhe demokracisë”.
Kështu e diela pritet të ketë sërish të njëjtat përplasje, ndërsa udhëheqësit e shteteve anëtare do të përpiqen sërish të gjejnë një rrugëdalje pasi shumica e vendeve (kryesisht të Mesdheut) tashmë po vuajnë edhe pasojat ekonomike të pandemisë dhe momenti konsiderohet se nuk pret më kohë për të humbur përpara se të njëjtat pasoja të ndihen në gjithë eurozonën.
Ky paralajmërim ka ardhur nga komisioneri për buxhetin e BE-së, Johannes Han, i cili komentoi të shtunën se “kriza e COVID-19 nuk ka kaluar, infeksioni po rritet në shumë vende, marrëveshja duhet sa më shpejt në mënyrë që të mundësojmë mbështetjen urgjente që duhet për qytetarët dhe ekonomitë tona”.
