Forca e një vendi është shuma, jo vetëm e aftësive të tij ushtarake, por edhe e bashkëpunimeve dhe aleancave të tij. Greqia, e do apo jo Turqisë, është një anëtare e plotë e Bashkimit Evropian dhe ka lidhje të ngushta, edhe për shkak të diasporës greke, me Shtetet e Bashkuara.
Siç është theksuar shumë herë, asnjë vend tjetër nuk do të bëjë luftën tonë. Nëse ndonjëherë e gjejmë veten në një situatë të tillë, do të jetë aftësia jonë për t’u mbrojtur. Thënë kështu, lidhjet e ngushta – institucionale dhe tradicionale – me dy entitetet më të mëdha ekonomike në planet janë një parametër i rëndësishëm i ekuacionit që asnjë konkurrent apo kundërshtar nuk mund ta injorojë,
Është e pakuptueshme që presidenti turk Rexhep Tajip Erdogan’duket të jetë i mërzitur për marrëveshjet e mbrojtjes së Greqisë me Francën dhe SHBA-në, blerjen e avionëve Rafale dhe përmirësimin e F-16-ve, klauzolën e ndihmës reciproke të përfshirë në marrëveshjen greko-franceze, Letra e Sekretarit Amerikan të Shtetit Anthony Blinken e cila e përshkruan Greqinë si një shtyllë të stabilitetit në rajon dhe flet për respektimin e sovranitetit dhe integritetit territorial të saj. Ai është i mërzitur nga prania amerikane në Aleksandropoli dhe gjetkë në Greqi.
Presidenti turk do të përfitonte, si personalisht ashtu edhe më e rëndësishmja për popullin e tij, nëse në vend të kërcënimeve dhe acarimit, do të përpiqej për normalizimin e plotë të marrëdhënieve me Greqinë. Rivendosja e një klime më të qetë bashkëpunimi me Greqinë do të hiqte një gjemb në marrëdhëniet e tij me Perëndimin.
Ne të dy duhet të përfitojmë nga mbajtja e ujërave të qeta në Egje. Në një mjedis të tillë, Athina do të vepronte si partneri i Ankarasë dhe si një urë e dobishme për në BE.
Erdogan ka kaq shumë probleme, brenda dhe jashtë vendit. Pse po harxhon kaq shumë kohë duke sulmuar Greqinë, një strategji nga e cila nuk do të ketë asnjë përfitim?
Përballja e vazhdueshme me Greqinë ka një kosto për Turqinë, prandaj dhe indinjimi i presidentit turk. Natyrisht, kjo i kushton edhe Greqisë – prokurimet e mbrojtjes marrin një taksë financiare.
Por qasja e tij është e gabuar. Ajo mund të ketë gjetur një audiencë me nacionalistët turq, kryesisht liderin e MHP dhe mbështetësit e aleatit të tij Devlet Bahçeli, por nuk i shërben interesave afatgjata të vendit të tij, i cili shpreson për një marrëdhënie të veçantë me Bashkimin Evropian.
Nëse ai heq “casus belli”( rast për luftë) kundër Greqisë nga tavolina, nëse nuk kërcënon Greqinë në Egje, nëse nuk nënshkruan memorandume me Libinë që cenojnë të drejtat sovrane të ishujve grekë, nëse nuk shkel zonën ekskluzive ekonomike të Qipros. – gjithashtu një anëtar i BE-së – atëherë mund të ndodhin shumë. Sepse ne si popull, grekë dhe turq kemi shumë gjëra të përbashkëta dhe si shtete mund të zhvillojmë edhe interesa të përbashkëta.
E sigurt është se asnjë kryeministër grek, edhe nëse synon të ndërmarrë hapa që paraardhësit e tij i kanë shmangur, nuk do ta bëjë këtë nën kërcënimin e luftës. Do të ishte vetëshkatërruese.
Nga ana tjetër, nëse Erdogan ndryshon taktikën, nëse ndalon së nxituri tensionet, nëse i afrohet Athinës si bashkëbisedues i barabartë, duke njohur forcën dhe rolin e saj rajonal, atëherë Greqia do të përgjigjet. Dhe kjo do të jetë në dobi të të dy vendeve./Argumentum.al
