Gjykata Kushtetuese e Shqipërisë ka vendosur se Presidenti Ilir Meta nuk ka shkelur kushtetutën si një goditje ndaj socialistëve në pushtet, siç pretendonin këta të fundit, dhe për rrjedhojë mund të përfundojë mandatin e tij në detyrë.
“Akuzat e ngritura ndaj Metës nuk përbëjnë shkelje të rëndë të kushtetutës”, tha gjykata në vendimin e saj të së mërkurës, duke shtuar se provat kundër kreut të shtetit nuk po? përbëjnë një “shkelje të rëndë” të kushtetutës së vendit.
Një total prej 104 deputetësh shqiptarë në parlamentin 140 anëtarësh kishin votuar pro shkarkimit të presidentit qershorin e kaluar. Pasi socialistët e Edi Ramës fituan zgjedhjet e përgjithshme në prill të vitit të kaluar, ata akuzuan Metën për ndërhyrje në fushatën elektorale dhe shkelje të Kushtetutës. Ata akuzuan Metën për thyerjen e heshtjes zgjedhore, prishjen e qetësisë publike, nxitjen e urrejtjes dhe dhunës, rrezikimin e jetëve, ndërhyrjen dhe frikësimin e institucioneve publike, si dhe për dëmtim të reputacionit të Shqipërisë dhe marrëdhënieve të saj me partnerët strategjikë.
Një hetim parlamentar i ngritur për të hetuar shkeljet e supozuara rezultoi në votimin e deputetëve për shkarkimin e tij më 9 qershor. Më pas çështja shkoi në Gjykatën Kushtetuese dhe të mërkurën mbrëma ajo arriti në përfundimin se, “faktet e paraqitura nuk përbëjnë shkelje të rënda të kushtetutës”.
Meta, 52 vjeç, mandati i të cilit përfundon më 24 korrik të këtij viti, kishte denoncuar hetimin dhe kishte argumentuar se masa për ta fajësuar ishte e paligjshme. Ai kishte refuzuar të merrte pjesë në seancën gjyqësore, duke u thënë mediave lokale se “nuk i beson” autoritetit të tyre.
Avokatët e Metës kishin argumentuar se qeveria socialiste nuk kishte fuqinë për të nisur hetimin për sjelljen e tij, sepse ata nuk ishin mbledhur ende pas zgjedhjeve të 2021.
Zëdhënësi i Presidentit Tedi Blushi tha të enjten se vendimi përmbante “zero surpriza për Presidentin. Ky rast nuk duhej të fillonte”.
Kjo ishte përpjekja e dytë e socialistëve për ta hequr atë nga posti i Presidentit. E para ishte pasi Meta refuzoi të dekretonte zgjedhjet vendore në 2019, pasi Partia Demokratike e opozitës dhe ish-partia e tij, Lëvizja Socialiste për Integrim, LSI, refuzuan të marrin pjesë në to. Pas një viti, në vitin 2020, pas konsultimeve me Komisionin e Venecias, socialistët tërhoqën përpjekjen për ta rrëzuar.
Reagimet
SHBA: Gjykata po tregon pavarësi dhe integritet
“Gjykata Kushtetuese e Shqipërisë, e cila u bë funksionale në dhjetor të vitit 2020, po demonstron aftësinë për të përmbushur funksionin e saj parësor dhe thelbësor duke shqyrtuar faktet dhe argumentet e paraqitura nga palët përkatëse, duke diskutuar mbi këto fakte dhe argumente në bazë të Kushtetutës dhe duke dhënë vendime që pasqyrojnë pavarësi dhe integritet”, shkruhet në deklaratën e publikuar në faqen zyrtare të ambasadës në Facebook.
Në vijim theksohet mbështetja e Shteteve të Bashkuara të Amerikës për zbatimin e reformës në drejtësi, “përfshi një gjyqësor profesional, të pavarur, si institucion thelbësor për të garantuar shtetin ligjor, si dhe ndarjen dhe balancimin e pushteteve”.
Partia Socialsite
Kryetari i Grupit Parlamentar Partisë Socialiste, Taulant Balla, ka thënë se Gjykata Kushtetuese në vendimin e djeshëm për Ilir Metën tha se Presidenti e ka shkelur Kushtetutën por butë e jo rëndë.
“Duhet të tërhiqni mbrapsht të gjitha gjykata se këtu është kap drejtësia. Gjykata Kushtetuese ka pranuar se procedura e ndjekur nga Kuvendi ka qenë e gjitha sipas Kushtetutës dhe nuk ka shkelur asnjë aspekt. Më vjen mirë Lul që Gaz Bardhi po mbron Ilir Metën, qenke mirë Lul. Ti bën lloj lloj zhurmash. Gjykata Kushtetuese ka thënë që Presidenti e ka shkelur Kushtetuesen, pro e ka shkelur butë jo fort. Ne nuk ndryshojmë mendim, në vlerësimin tonë, Presidenti në largim, Ilir Meta e ka shkelur Kushtetutë dhe ditët e mbetura në detyrë nuk ja zhbëjnë figurën qesharake në këtë detyrë. Mirë do kishte qenë të ikte që sot. Më vjen mirë që opozita qenka bashkuar se ne ju duam të gjithë bashkë se nuk na shijojnë fitoret kështu me ju të ndarë”, tha Balla.
Partia Demokratike
Kryetari i Partisë Demokratike Lulzim Basha: “Nuk kam asnjë komenton për vendimin e gjykatës Kushtetuese, sepse nuk është vendim i cili komentohet.
Ilir Meta u zgjodh President i Shqipërisë nga deputetët në vitin 2017, pasi Lëvizja Socialiste për Integrim (LSI) qeverisi për katër vjet me socialistët e Ramës, pas zgjedhjeve të përgjithshme në 2013.
Presidenca e Shqipërisë është kryesisht ceremoniale, por mbart njëfarë autoriteti mbi gjyqësorin dhe forcat e armatosura. Roli në përgjithësi kuptohet gjithashtu si apolitik, por Meta është përplasur rregullisht me qeverinë e vendit duke bllokuar të emëruarit ministra dhe duke vënë veton ndaj legjislacionit.
Meta i bindur në fitoren e tij në Gjykatë ka deklaruar se më 24 korrik kur i mbaron mandati presidencial, do t’i rikthehet politikës duke marrë drejtimin e LSI-së që drejtohet nga bashkëshortja e tij Monika Kryemadhi.
