Korpusi i Gardës Revolucionare Islamike (IRGC) e Iranit thotë se nuk do të lejojë “asnjë litër naftë” përmes Ngushticës së Hormuzit, ndërsa mbyllja e rrugës kryesore ujore të Gjirit vazhdon të trazojë tregjet globale të energjisë gjatë luftës SHBA-Izrael kundër Iranit.
Një zëdhënës i Shtabit të Përgjithshëm Khatam al-Anbiya të IRGC-së tha të mërkurën se çdo anije e lidhur me Shtetet e Bashkuara dhe Izraelin ose aleatët e tyre “do të konsiderohet një objektiv legjitim”, raporton Al Jazeera.
“Nuk do të jeni në gjendje të ulni artificialisht çmimin e naftës. Prisni naftë me 200 dollarë për fuçi”, tha zëdhënësi në një deklaratë. “Çmimi i naftës varet nga siguria rajonale dhe ju jeni burimi kryesor i pasigurisë në rajon.”
Çmimet globale të naftës kanë luhatur shumë këtë javë gjatë sulmeve të vazhdueshme SHBA-Izrael kundër Iranit, i cili është hakmarrë duke qëlluar raketa dhe dronë në objektiva në të gjithë Lindjen e Mesme.
Mbyllja e Ngushticës së Hormuzit, përmes së cilës kalojnë rreth një e pesta e furnizimeve botërore me naftë, dhe ngadalësimet e prodhimit në disa vende të Gjirit kanë ngritur shqetësime për ndërprerje të mëtejshme.
Shqetësimet rreth kohëzgjatjes së luftës, e cila filloi më 28 shkurt dhe nuk ka treguar shenja zbutjeje, po shtojnë gjithashtu pasigurinë, duke i çuar çmimet e naftës në rritje.
Të mërkurën, tre anije u goditën nga predha në Ngushticën e Hormuzit, thanë firmat e sigurisë detare dhe riskut, përfshirë një anije mallrash me flamur tajlandez që u sulmua rreth 11 milje detare (18 km) në veri të Omanit.
Pavarësisht rreziqeve për trafikun detar, Presidenti i SHBA-së Donald Trump i inkurajoi anijet të vazhdojnë tranzitin në Ngushticën e Hormuzit të mërkurën. “Mendoj se duhet,” tha Trump kur u pyet nëse anijet duhet të kalojnë nëpër rrugën ujore.
“Mendoj se do të shihni siguri të madhe dhe do të jetë shumë, shumë shpejt,” tha Trump.
Më parë, shefi i ndihmës së OKB-së, Tom Fletcher, bëri thirrje për “përjashtime” për ndihmën për të kaluar nëpër ngushticë, duke paralajmëruar se furnizimet humanitare nuk po arrinin “zonat me nevojë kyçe në Afrikën Sub-Sahariane”.
“U bëjmë thirrje të gjitha palëve që të përpiqen të sigurojnë këto rrugë, përfshirë Ngushticën e Hormuzit, për trafikun tonë humanitar… në mënyrë që të mund të arrijmë këdo, kudo, në bazë të nevojës më të madhe”, tha Fletcher.
“Po jetojmë një moment rreziku të madh tani”, shtoi Fletcher.
Çlirimi i rezervave të naftës
Udhëheqësit botërorë, përfshirë anëtarët e Grupit të Shtatë (G7) dhe Bashkimit Evropian, kanë menduar se çfarë veprimesh duhet të ndërmarrin në përgjigje të ndikimit të luftës në ekonomitë globale.
Christian Bueger, një profesor i marrëdhënieve ndërkombëtare në Universitetin e Kopenhagenit dhe një ekspert në sigurinë detare, tha se Evropa do të përballet me “një krizë të madhe të furnizimit me energji” nëse Ngushtica e Hormuzit nuk rihapet.
“Për industrinë e transportit detar tani, është e pamundur të kalohet nëpër Ngushticën e Hormuzit”, tha Bueger për Al Jazeera. “Dhe nëse nuk ka sinjale më të forta në të ardhmen e afërt se ata të paktën mund të përpiqen të kalojnë nëpër ngushticë, atëherë po shohim një krizë të madhe transporti detar, e cila mund të zgjasë me javë, nëse jo me muaj.” Të mërkurën, Agjencia Ndërkombëtare e Energjisë (IEA) njoftoi se 32 vendet anëtare të saj kishin rënë dakord unanimisht të lironin 400 milionë fuçi naftë nga rezervat e tyre të emergjencës në përpjekje për të ulur çmimet.
“Ky është një veprim i madh që synon të lehtësojë ndikimet e menjëhershme të ndërprerjes në tregje”, tha Drejtori Ekzekutiv i IEA-s, Fatih Birol, gjatë një fjalimi nga selia e agjencisë në Paris.
“Por për të qenë të qartë, gjëja më e rëndësishme për një kthim në rrjedhat e qëndrueshme të naftës dhe gazit është rifillimi i tranzitit përmes Ngushticës së Hormuzit”, shtoi ai.
Furnizimet rezervë do të vihen në dispozicion “brenda një afati kohor që është i përshtatshëm” për secilin shtet anëtar, tha IEA në një deklaratë pa dhënë detaje.
Ministrja gjermane e Ekonomisë dhe Energjisë, Katherina Reiche, tha më herët gjatë ditës se vendi do të përmbushte lirimin, ndërsa Austria tha gjithashtu se do të vinte në dispozicion një pjesë të rezervës së saj të naftës emergjente dhe do të zgjeronte rezervën e saj kombëtare strategjike të gazit.
Ndërkohë, Ministria e Ekonomisë, Tregtisë dhe Industrisë e Japonisë tha se do të lironte rreth 80 milionë fuçi nga rezervat e saj private dhe kombëtare të naftës.
Kryeministrja japoneze, Sanae Takaichi, tha se vendi, i cili merr rreth 70 përqind të importeve të naftës përmes Ngushticës së Hormuzit, do të fillojë lirimin e rezervave të hënën.
