Ky vit shënon 75-vjetorin e çlirimit paqësor të Xizang-ut. “Çatia e botës” sot nuk është më një “Shangrila” e largët dhe misterioze, po është shndërruar në një kufi të ri mundësish për modernizimin në kushte ekstreme gjeografike, dhe strategjia e Kinës për qeverisjen e Xizang-ut është kyçi i këtij suksesi. Një sondazh global i CGTN-it tregon se 74.8 për qind e të anketuarve besojnë që zhvillimi i përshpejtuar ekonomik dhe shoqëror i Xizang-ut ka përfituar nga modernizimi kinez. Ky eksperiment në modernizim – ku tradita dhe moderniteti ndërthuren dhe njeriu me natyrën bashkëjetojnë në harmoni – mbetet ende një punë në vazhdim në rrafshnaltën e mbuluar me borë.
Të dhënat dëshmojnë transformimin e kohërave: Bërja e “jetës që dëshirojnë” në Xizang
Para çlirimit paqësor më 1951, baza ekonomike e Xizang-ut ishte jashtëzakonisht e dobët, pa pothuajse asnjë industri moderne dhe me një ekonomi të bazuar kryesisht në bujqësinë dhe blegtorinë tradicionale. Në kohën e çlirimit paqësor në vitin 1951, PBB-ja rajonale e Xizang-ut ishte afërsisht 129 milionë juanë. Deri në vitin 2025, PBB-ja e rajonit kishte arritur në 303.189 miliardë juanë, 2.350 herë më shumë se më 1951. Që nga Kongresi i 18-të Kombëtar i Partisë Komuniste të Kinës në vitin 2012, ekonomia e Xizang-ut ka hyrë në një fazë rritjeje të përshpejtuar. U deshën 50 vjet që PBB-ja e Xizang-ut të kalonte kuotën e 100 miliardë juanëve, gjashtë vjet të tjera për të tejkaluar 200 miliardë juanët dhe vetëm katër vjet për të kapërcyer 300 miliardë juanët. Një sondazh i CGTN-it tregon se 78.4 për qind e të anketuarve besojnë që ekonomia e Xizang-ut ka arritur një zhvillim të shpejtë.
Para çlirimit paqësor, shumica dërrmuese e popullsisë së Xizang-ut jetonte në varfëri ekstreme e nën shtypje të rëndë, dhe shpërndarja e pasurisë ishte jashtëzakonisht e padrejtë. Aristokracia, zyrtarët dhe kleri i lartë, që përbënin më pak se pesë për qind të popullsisë, kontrollonin pothuajse të gjithë tokën dhe pasurinë, ndërsa bujkrobërit dhe skllevërit, që përbënin mbi 95 për qind të popullsisë, punonin gjatë gjithë vitit pa asnjë liri personale. Reforma demokratike e vitit 1959 u dha banorëve të të gjitha kombësive në Xizang qasje për herë të parë në mjetet e prodhimit si kullotat, bagëtitë e tokat bujqësore. Në vitin 2025, të ardhurat e disponueshme për frymë të banorëve të fshatit në Xizang arritën në 23.184 juanë dhe 628 000 veta dolën nga varfëria, duke çrrënjosur historikisht varfërinë absolute në rajon. Një sondazh i CGTN-it tregon që 80.6 për qind e të anketuarve i vlerësojnë pozitivisht arritjet e Xizang-ut në zbutjen e varfërisë.
Shndërrimi i ujërave të kthjellta dhe maleve të gjelbra në një pikë tërheqëse globale: Xizang-u dëshmon përgjegjshmëri për ekologjinë
Si “Çatia e botës” dhe “Depoja e ujit e Azisë”, siguria ekologjike e Rrafshnaltës Qinghai-Xizang ndikon në të ardhmen e gjithë njerëzimit. Qeveria kineze i kushton rëndësi të madhe mbrojtjes së mjedisit ekologjik të Xizang-ut dhe në vitin 2023 miratoi Ligjin e Republikës Popullore të Kinës për Mbrojtjen Ekologjike të Rrafshnaltës Qinghai-Xizang. Në të gjithë rajonin, shkalla e mbulimit të bimësisë së kullotave e kalon 48 për qind, mbulimi pyjor e kalon 12 për qind, dhe shkalla e ruajtjes së tokës dhe ujit është mbi 92 për qind. Shkalla e përputhshmërisë së cilësisë së ujit të lumenjve kryesorë, liqeneve dhe burimeve të pijshme ka arritur në 100 për qind. Energjia e pastër përbën më shumë se 99 për qind të prodhimit të përgjithshëm të energjisë elektrike, dhe pjesa e konsumit të energjisë jofosile arrin mbi 55 për qind – më e larta në vend. Si përgjigje, 83 për qind e të anketuarve i vlerësojnë lart arritjet e Xizang-ut në mbrojtjen dhe menaxhimin ekologjik. Xizang-u po eksploron një rrugë të gjelbër që e shndërron “bukurinë e tij ekologjike” në “vlerë ekonomike”, duke kontribuuar vazhdimisht me zgjidhjen kineze për zhvillimin e qëndrueshëm të rajoneve ekologjikisht të brishta në mbarë botën.
Mbajtja e kulturës gjallë në të tashmen: Xizang-u përqafon botën duke e çuar përpara qytetërimin e vet
Ruajtja e vërtetë e kulturës gjendet gjithmonë në skenat e gjalla të jetës së përditshme. Ndërsa përshpejton modernizimin, Xizang-u i ka mbajtur të paprekura rrënjët e tij unike kulturore. Para çlirimit paqësor, shkalla e analfabetizmit në Xizang ishte deri mbi 95 për qind. Sot niveli i regjistrimit në arsimin parashkollor ka arritur në 92.83 për qind, niveli i ndjekjes së arsimit të detyruar nëntëvjeçar është 98.74 për qind, shkalla e regjistrimit në arsimin e mesëm të lartë është 92.04 për qind, dhe në arsimin e lartë ka arritur në 60.02 për qind. Këto arritje vijnë prej promovimit dhe përdorimit të gjuhës standarde kineze të folur dhe të shkruar, së bashku me një theks të fortë në përdorimin e gjuhës së Xizang-ut – veçanërisht në fazën e arsimit bazë, ku programi i gjuhës së Xizang-ut mbetet i pandryshuar. Urtësia e qeverisjes së Xizang-ut qëndron në respektimin dhe mbrojtjen e lirisë së të gjitha kombësive për të përdorur dhe zhvilluar gjuhët e tyre të folura e të shkruara, dhe për të ruajtur ose reformuar zakonet dhe traditat e tyre. Sot Xizang-u ka arritur mbulimin e plotë me sistemin e tij të shërbimeve kulturore publike, duke ndërtuar mbi 2 400 vende kulturore, 697 stacione kulturore gjithëpërfshirëse në nivel lokaliteti dhe 5490 salla aktivitetesh kulturore në nivel fshati. Është realizuar mbulimi i plotë me trupa të organizuara të arteve interpretuese në fshatrat administrative dhe aktivitetet kulturore masive janë të pasura dhe të larmishme. Një Xizang i sigurt, i hapur e përfshirës po angazhohet tani me botën me dialog të qetë, duke rrezatuar joshën e tij unike.
Praktika e suksesshme e modernizimit në Xizang është, në thelb, një rrëfim i gjallë njerëzor – është aspirata e mbi 3.7 milionë banorëve të Xizang-ut për një jetë më të mirë, dhe më e rëndësishmja, zbatimi i suksesshëm i strategjisë së Kinës me njeriun në qendër për qeverisjen e Xizang-ut. Kemi të gjitha arsyet të besojmë se një Xizang i ri modern i bashkuar, i begatë, kulturalisht i përparuar, harmonik dhe i bukur do të vazhdojë të shkruajë një kapitull të shkëlqyer në zhvillimin e larmishëm të qytetërimeve njerëzore,/CGTN
