Udhëheqësit evropianë të premten kundërshtuan politikën e Presidentit të SHBA-së Donald Trump “Amerika e Para”, ndërsa u takuan në një konferencë të lartë sigurie në Mynih.
Kancelari gjerman Friedrich Merz kërkoi “një partneritet të ri transatlantik” dhe Presidenti francez Emmanuel Macron bëri thirrje për “një Evropë të fortë”, ndërsa më shumë se 60 udhëheqës u mblodhën për Konferencën vjetore të Sigurisë në Mynih.
Ndërkohë, Kryeministri britanik Keir Starmer do t’i thotë konferencës të shtunën se Evropa është “një gjigant i fjetur” dhe duhet të mbështetet më pak te Shtetet e Bashkuara për mbrojtjen e saj, tha zyra e tij në një parapamje të fjalimeve të tij.
Konferenca e këtij viti vjen në një kohë të marrëdhënieve të tendosura midis Evropës dhe Shteteve të Bashkuara, pasi Trump kërcënoi të merrte Groenlandën dhe kritikoi kombet evropiane “në kalbje” dhe “të dobëta”.
Përpjekjet e anëtarëve evropianë të NATO-s për të rritur buxhetet e tyre të mbrojtjes janë lart në axhendë, të cilat erdhën mes kërkesave të Trump që Evropa duhet të marrë përgjegjësinë për sigurinë e vet.
Udhëheqësit evropianë në takim mbrojtën angazhimet e tyre të sigurisë dhe aleancën e NATO-s, të cilën retorika e Trump e ka tronditur.
“Të qenit pjesë e NATO-s nuk është vetëm avantazh konkurrues i Evropës. Është gjithashtu avantazh konkurrues i Shteteve të Bashkuara. Pra, le ta riparojmë dhe ringjallim besimin transatlantik së bashku”, tha Merz.
“Në epokën e rivalitetit midis fuqive të mëdha, as Shtetet e Bashkuara nuk do të jenë mjaftueshëm të fuqishme për të vepruar vetëm”, tha ai, ndërsa kaloi në anglisht në atë që duket të jetë një përpjekje për t’u drejtuar amerikanëve.
Merz theksoi gjithashtu një përçarje që “është hapur midis Evropës dhe Shteteve të Bashkuara”, duke thënë se zëvendëspresidenti i SHBA-së JD Vance “kishte të drejtë” kur e vuri në dukje këtë një vit më parë.
“Ne nuk besojmë në tarifa dhe proteksionizëm, por në tregtinë e lirë. Ne i përmbahemi marrëveshjeve për klimën dhe Organizatës Botërore të Shëndetësisë sepse jemi të bindur se sfidat globale mund të zgjidhen vetëm së bashku”, shtoi Merz, duke iu referuar politikave të Trump.
Mbledhja vjen një vit pasi Vance përdori skenën e konferencës për të sulmuar politikat evropiane mbi imigracionin dhe lirinë e fjalës, duke tronditur aleatët në kontinent.
Macron mbrojti me forcë Evropën në fjalimin e tij, duke thënë se “të gjithë duhet të marrin shembull nga ne, në vend që të na kritikojnë”.
Kishte pasur një tendencë “për ta anashkaluar Evropën, dhe ndonjëherë, për ta kritikuar atë drejtpërdrejt”, për ta shpifur atë “si një konstruksion të plakur, të ngadaltë dhe të fragmentuar”, si “një shoqëri pre e migrimeve barbare” dhe madje “si një kontinent shtypës ku fjala nuk do të ishte e lirë”, tha ai.
Në vend të kësaj, “Evropa është një konstruksion politik rrënjësisht origjinal i shteteve të lira sovrane” që hoqi dorë nga shekuj rivaliteti dhe lufte “për të institucionalizuar paqen përmes ndërvarësisë ekonomike”.
Tani, “Evropa duhet të mësojë të bëhet një fuqi gjeopolitike”, shtoi ai.
Zyra e Starmer tha se fjalimi i tij do të bënte thirrje për “një vizion të sigurisë evropiane dhe autonomisë më të madhe evropiane që nuk paralajmëron tërheqjen e SHBA-së, por i përgjigjet thirrjes për më shumë ndarje të plotë të barrës dhe ripërpunon lidhjet që na kanë shërbyer kaq mirë”.
/Argumentum.al
