Vllado Vurushiç[i]
Vazhdojnë kundërthëniet dhe zhurma në lidhje me sëmundjen misterioze, të ashtuquajturën sindromë e Floridës, të presidentit serb Aleksandr Vuçiç. Pyetjet shtohen përditë, e përgjigjet shpesh herë janë komike dhe cinike, por teoritë e komplotit shumëzohen.
Por, mediat ruse i hedhin Vuçiçit edhe gomën e shpëtimit. “I helmuar apo çfarë?” shtrojnë pyetejn mediat ruse pranë qeverisë, sikurse janë ria novosti dhe lenta.ru. Çfarë po ndodh me të vërtetë me Vuçiçin – a është vërtetë i sëmurë apo vetëm është fshehur dhomën e spitalit në Spitalin ushtarak të Beogradit derisa të qetësohet ky telash politik? Nuk i erdhi asgjë tjetër në mendje, por edhe nuk duhet përjashtuar fakti se për shkak të të gjithë shqetësimeve që ka (revoltat nën dritaren e zyrës së tij dhe pështjellimi në skenën ndërkombëtare), gjëra të cilat e mundojnë prej disa muajsh, janë vërtetë diçka e keqe. A i ka rënë të fikët Vuçiçit apo bën sikur është i sëmurë, sikurse nënvizon me ironi madje edhe portali rus si puna e news.ru?
Përdoruesit e internetit gjithashtu sugjerojnë se ndoshta presidenti serb thjesht është trembur. Ndoshta atë në ShBA e kanë “helmuar”, sikurse sugjeron doktori i klinikës infektive ruse në Tjumen Marat Bashirov në kanalain e tij telegram, dhe këtë vetëm për tu hakmarrë me Putinin ose më mirë të themi për të penguar ardhjen e Vuçiçit në paradë në Sheshin e Kuq me 9 maj. Politologu i afërt me Putinin Sergej Markov shpreh të njëjtin mendim. Në të njëjtin kontekst përmend edhe kryeministrin sllovak Robert Fico i cili, sipas informacioneve të besueshme, gjithashtu, befasisht, është sëmurur përsëri, ndërsa edhe ai pati deklaruar ardhjen në Moskë në manifesitmin demoagogjik të Putinit, në të cilin do të marrshojnë trupat ushtarake që marrin pjesë në agresionin në Ukrainë dhe ushtarët koreanoveriorë që i ndihmojnë në këtë agresion.
“Vuçiçi dhe Ficoja, mos ndoshta janë helmuar sepse nuk kanë dëgjuar urdhërat e BE-së? Vetëm para disa vitesh kjo pyetje dukej si një teori e çmendur komploti. Por sot, dinjiteti i udhëheqjes së BE-së, e cila është haptazi kundër paqes dhe pro luftës dhe mbështet rregjimin terrorist ukrainas dhe likujdimin e dmokracisë në Rumani, Francë dhe Gjermani është sot kaq i tmerrshëm gjë që i bën shumë njerëz ta shtrojnë këtë hamendësim”, deklaroi Markovi në televizionin rus.
A mos është frikësuar nga vizita në Moskë?
Por, a ka mundësi që Vuçiçi të jetë frikësuar nga vizita në Moskë, shtron pyetjen news.ru sidomos për faktin se për ata është e dyshimtë që në të njëjtën kohë janë sëmurur që të dy aleatët europianë rusë, dhe kjo bash në prag të ardhjes së tyre të premtuar në Moskë. Kjo vetëm nxit komente shtesë ironike. Në këtë kontekst Sergej Markovi e quan sëmundjen shumë befasuese të Vuçiçit pikërisht para ardhjes në Moskë, “shumë diplomatike”.
“Duhej të merrte pjesë në Paradën e fitores me 9 maj në Moskë gjë për të cilën BE-ja e ka kritikuar ashpër. Tani me sa duket, nuk do të jetë në Moskë me 9 maj. Dhe ndoshta të gjithë kanë për të menduar se sëmundja është shumë diplomatike”, nënvizon Markovi. Disa media ruse pak si me të keq, por medemek si të shqetësuara, i ofrojnë Vuçiçit ta vizitojnë specialistët rusë. A do ta pranojë ai një gjë të tillë, sikurse disa profesionistë të Shërbimit rus të sigurimit e ndihmuan për të “vërtetuar” se në protestat kundër studentëve nuk është përdorur topi me tinguj shurdhues?
Por e gjithë kjo farsë e cila ndodhta ka rrënjë më të thella dhe “sëmundja” ndoshta i shërbejnë Vuçiçit për të dalë nga kjo situatë shumë e pakëndshme dhe e turbullt në të cilën gjendet momentalisht. Por, le të shohim pak se çfarë mund të ketë ndodhur dhe cila mund të jetë arësyeja e mpakjes së befasishme. E para fiaskoja e turpshme e vizitës së tij në ShBA ku, me sa duket, edhe përkundër shpenzimit të disa qindra mijëra dollarëve, dështoi takimi me presidentin amerikan Donald Trump të cilin ai e kishte paralajmëruar disa ditë më parë me të madhe. Në kuptimin e vërtetë të fjalës është nxjerrë jashtë nga darka e donatorëve dhe i vetmi me të clin arriti të takohej ishte plotësisht i parëndësishmi dhe ish kryetari i bashkisë së Nju Jorkut Rudi Xhuljani për të cilin dihet mirë se kërkon pagesë për takimet. Shkuarja në Florida në Konventën e republikanëve është shumë larg vizitës shtetërore, tha për TV N1 ish diplomati serb Sreçko Gjukiç. “Kjo ishte një vizitë private në funksionin e presidentit të republikës dhe pa marrë parasysh këtë, ai shkoi atje privatisht dhe sipas linjës së partisë, linjës ideologjike, qytetarët kanë të drejtë të dinë përse shkoi ai atje, çfarë bëri dhe çfarë nuk arriti të bënte”, deklaron Gjukiçi.
Dy arsye
Por, “sëmundja” ka edhe një arësye tjetër, ndoshta më të rëndësishme – të evitojë vizitën e pakëndshme te Vladimir Putini dhe këtë për dy arësye. E para, sepse ka marrë paralajmërim nga Brukseli se shkuarja në paradën hipokrite të Putinit me rastin e 80-vjetorit të përfundimit të Luftës së Dytë Botërore mund të shkaktojë ndërprerje, ndoshta edhe afatgjatë, të bisedimeve për antarsimin në BE, e me këtë edhe mbylljen e çezmës brukselase (nga Estonia i është thënë qartë: “Majft, nëse shkon te Putini, harroje BE-në”). Arësyeja e dytë, së cilës Vuçiçi i frikësohet akoma më shumë – bisedimet me Putinin për fatin e kompanisë Industria e Naftës së Serbisë (NIS) e cila me shumicë në pronësinë e kompanisë ruse “Gazpromn” dhe për këtë ndodhet nën kërcënimin total të sanksioneve amerikane, e shto këtu edhe deklaratën sipas së cilës vendet që blejnë energjntë nga Rusia do të jenë nën goditjen e tarfiave të larta doganore- deri në 200 përqind.
Mediat ruse nënvizojnë se Gazpromi ndoshta ka dëshirë t’ia shesë Serbisë pjesën e saj, por me një çmim i cili Vuçiçi i shkakton shqetësime shëndetsore – më e pakta 700 milionë doallrë. Disa madje shprehen edhe për një miliardë dollarë të cilat Moska i kërkon krahas disa koncesioneve politike. Por, edhe sikur Vuçiçi të jetë i gatshëm të jap kaq para, nuk është e sigurtë nëse Putini do të pranonte, sepse NIS-i i shërben atij mjaft mirë atij për ta shantazhuar Serbinë sa t’i dojë qejfi. Përveç kësaj Vuçiçi është mburrur se në Moskë do të takohet me presidrntin kinez Si Gjinping, gjë me të cilën do të tregonte dhe mburrej se ai është “shtetar i formatit të lartë”, politikan i lartë i cili në një afat prej disa ditësh arrin të takohet me liderët më të fuqishëm të botës, por ja që po ia shkatërrojnë, sikurse rregjimi i tij po bir nën revoltën e studentëve.
Krahas kësaj, mbetet enigma përse Vuçiçi, nëse vërtetë është mpakur (e kjo kishte mundësi të ndodhte pas fiaskos amerikane), nuk kërkoi ndihmë aty në vend, te mjekët e Floridës, por udhëtoi me avion për më shumë se gjysëm dite dhe përshkoi nëntë mijë kilometra deri te “doktori i parë”, i cili menjëherë i’a detektoi sëmundjen. Nëpër Beograd flitet se ai nuk e kërkoi ndihmën e mjekëve në Florida për dy arësye: sepse nuk kishte asgjë dhe ndoshta në gjak dhe në urinë mund t’i gjenin shumë gjëra që nuk është e denjë t’i ketë në gjak presidenti i një vendi, gjë që mund t’a diskretitonte. Përveç kësaj, sikurse shprehet analisti i pavarur serb Zharko Koraç, nëse presidenti është i sëmurë, opinioni publik duhet t’a dijë për çfarë bëhet fjalë dhe mjekët duhet të japin raport mbi gjendjen e tij shëndetsore. Por nga spitali ushtarak në Beograd vinë informacione shumë të varfëra.
Shtërngohet rripi
Por më vonë erdhi edhe një telash tjetër – avokati nga Novi Sadi Miroje Jovanoviç, sikurse nënvizon gazeta beogradase Danas, ka paraqitur në Gjykatën e Shkallës së parë në Beograd iniciativën për nisjen e procedurës për shpalljen e presidentit Aleksandër Vuçiç të paaftë për kryerjen e funksionit, sepse sikurse shkruhet se kjo iniciativë është institucionale edhe në përputhje me ligjin dhe me kushtetutën dhe se bazohet në “shqetësimin për gjendjen mendore të presidentit”. “Iniciativa tërheq vëmendjen te formatet e sjelljes të cilët, sipas mendimit dhe gjykimit tim, kanë elemenët të gabimeve të thella, përceptim të ngatërruar të realitetit dhe njejëtësimin e tij me shtetin dhe institucionet”, nënvizon Jovanoviçi dhe propozon që gjykata të nisë procedurën sipas kompetencës zyrtare, të urdhërohet analiza e pavarur psiqiatrike dhe para marrjes së çfarëdo vendimi të lihet një afat prej pesëmbëdhjetë ditësh për paraqitjen e mendimit të opinionit shkencor.
Rripi rreth Vuçiçit po shtërngohet. Ai është i përhumbur, ndërsa historia mbi “sëmundjen”, madje edhe sikur të ishte e vërtetë, është bërë trivjale dhe tragjikomike. Vuçiçi është bërë objekt talljeje. Puna është sesi do t’ia dalë dhe nëse ky egzil spitalor është mjaft i besueshëm apo vetëm një performancë e varfër e Vuçiçit të tronditur.
Apo rusët do ta detyrojnë që gjithsesi të shkojë në Moskë.
[i] https://www.jutarnji.hr/vijesti/svijet/rusi-objavili-nove-teorije-o-vucicevoj-bolesti-sef-glavne-infektivne-klinike-zele-napakostiti-putinu-15580803?cx_linkref=jl_home_g1
/Përktheu për Argumentum Xhelal FEJZA
