Konferenca e 62-të e Sigurisë e Mynihut u zhvillua në një moment delikat për rendin ndërkombëtar, mes tensioneve transatlantike, luftës në Ukrainë dhe rivalitetit të thelluar mes fuqive të mëdha. Në një intervistë me gazetaren Eda Merepeza për Grupin Mediatik të Kinës (CMG), kryeredaktorja e portalit “Argumentum.al”, Marjana Doda, ofroi një analizë të gjerë mbi mesazhet dhe dinamikat që përcolli ky forum i nivelit të lartë.
Ripozicionimi i aleancave në një rend në tranzicion
Sipas Dodës, konferenca këtë vit shërbeu si një platformë për ripozicionimin strategjik të aktorëve kryesorë ndërkombëtarë. Ajo theksoi se bota ndodhet në një fazë tranzicioni nga rendi i vjetër i pas Luftës së Dytë Botërore drejt një rendi të ri, ku balancat gjeopolitike po riformësohen.
Një nga mesazhet qendrore të forumit ishte nevoja për ripërtëritjen e partneritetit transatlantik. Sekretari amerikan i Shtetit, Marco Rubio, në fjalën e tij theksoi se SHBA-ja dhe Evropa “i përkasin njëra-tjetrës”, duke sinjalizuar një qasje më të butë krahasuar me tonet e një viti më parë. Doda e interpreton këtë si një përpjekje për të rikonfiguruar aleancat dhe për të rivendosur besimin mes partnerëve tradicionalë.
Nga ana tjetër, kancelari gjerman Friedrich Merz paralajmëroi fundin e rendit ndërkombëtar të bazuar në rregulla nën udhëheqjen e SHBA-së, duke theksuar rikthimin e “politikës së fuqive të mëdha”. Presidenti francez Emmanuel Macron dhe kryeministri britanik Keir Starmer u shfaqën në një linjë më të koordinuar evropiane, duke sinjalizuar nevojën për unitet strategjik përballë sfidave globale.
Kina dhe thirrja për multilateralizëm
Një moment i rëndësishëm i konferencës ishte sesioni “Kina në Botë”, ku ministri i Jashtëm kinez Wang Yi theksoi se Kina dhe Evropa janë partnere dhe jo “rivale sistemike”. Ai bëri thirrje për forcimin e multilateralizmit dhe për reformimin e sistemit të OKB-së, në funksion të një qeverisjeje globale më gjithëpërfshirëse.
Doda e cilësoi fjalimin e Wang Yi si serioz dhe të balancuar, duke vënë në dukje se si Kina ashtu edhe SHBA-ja mbeten aktorë me peshë të padiskutueshme në ekonominë dhe sigurinë globale. Sipas saj, në një kohë “katarsisi gjeopolitik”, ruajtja e balancave dhe hapja e kanaleve të komunikimit janë thelbësore.
Sa i përket OKB-së, ajo nënvizoi se, megjithëse organizata ka hasur në bllokime për shkak të përdorimit të vetos në Këshillin e Sigurimit, themeli i saj mbetet i domosdoshëm. Reforma, sipas Dodës, është e nevojshme për ta përshtatur institucionin me realitetet e reja gjeopolitike.
Europa mes autonomisë strategjike dhe partneritetit me SHBA-në
Në analizën e saj, Doda vuri në dukje se Evropa po përpiqet të konsolidojë një autonomi më të madhe strategjike, pa cenuar marrëdhënien me SHBA-në. Ajo theksoi se paraqitja e përbashkët e liderëve kryesorë evropianë në Mynih dëshmoi për një përpjekje për unitet dhe koordinim.
Sipas saj, ky unitet është thelbësor në një kontekst ku lufta në Ukrainë, tensionet në Lindjen e Mesme dhe rivaliteti SHBA–Kinë po ndikojnë drejtpërdrejt në arkitekturën e sigurisë globale.
Shqipëria dhe perspektiva evropiane
Në këtë kontekst, pjesëmarrja e Shqipërisë në konferencë u konsiderua domethënëse. Ministrja e Jashtme e Shqipërisë, Elisa Spiropali, theksoi angazhimin e vendit për forcimin e partneritetit transatlantik dhe për avancimin drejt Bashkimit Evropian.
Doda vlerësoi se Shqipëria ka një rol stabilizues në Ballkanin Perëndimor, si vend anëtar i NATO-s dhe kandidat për në BE. Megjithatë, ajo paralajmëroi se zhvillimet gjeopolitike globale mund ta zhvendosin përkohësisht vëmendjen nga zgjerimi i BE-së, çka do të ishte një humbje si për rajonin ashtu edhe për vetë unionin.
Sipas saj, ky vit do të jetë vendimtar për rrugëtimin evropian të Shqipërisë, në një kohë kur Europa po riformëson vetveten përballë sfidave të reja strategjike.
© 2026 Argumentum
