Kina do të vendosë mbrojtje më të fortë dhe bashkëpunim më të gjerë ndërkombëtar në qendër të politikës së saj të ruajtjes së trashëgimisë kulturore për pesë vitet e ardhshme, sipas një plani pesëvjeçar të publikuar në fund të shtatorit nga Zyra e Përgjithshme e Komitetit Qendror të PKK-së dhe Zyra e Përgjithshme e Këshillit të Shtetit, shkruan “China Daily”.
Ndërsa trashëgimia kulturore mbart një qytetërim të shkëlqyer, transmeton histori dhe kulturë dhe mbështet frymën kombëtare, plani kërkon një bazë të dhënash kombëtare të burimeve të trashëgimisë kulturore, mbikëqyrje më të rreptë ligjore dhe rregullatore, monitorim më të fortë të fatkeqësive dhe përdorim më të madh të teknologjisë, siç janë inteligjenca artificiale dhe dronët.
Deri në vitin 2030, vendi synon të përfundojë një studim gjithëpërfshirës të burimeve të trashëgimisë kulturore, në thelb të përmirësojë sistemin e tij të mbikëqyrjes, të përmirësojë më tej ligjet dhe rregulloret, të vazhdojë të zgjerojë grupin e talenteve të tij dhe t’i bëjë inspektimet e mbrojtjes efektive.
Plani mbështetet në një ndryshim që tashmë është i dukshëm në punën e fundit të ruajtjes, me teknologjinë që përdoret gjithnjë e më shumë jo vetëm për të dokumentuar trashëgiminë, por edhe për të mbështetur mbrojtjen dhe restaurimin.
Në provincën Gansu, për shembull, një projekt digjitalizimi për një seksion prej rreth 200 kilometrash të Murit të Madh filloi në vitin 2021. Një ekip teknik përdori mjete ajrore pa pilot dhe hartëzim me teledetektor për të vëzhguar rreth 25 kilometra katrorë dhe për të prodhuar modele panoramike 3D.
Projekti ilustron se si të dhënat digjitale mund t’u japin ekipeve të ruajtjes informacion më të saktë në lidhje me përkeqësimin dhe mjedisin përreth.
Pekini ka ndjekur një qasje të ngjashme me Boshtin Qendror, një bosht urban historik prej 7.8 km me më shumë se 700 vjet histori. Teknologjitë digjitale janë përfshirë në përpjekjet e ruajtjes dhe menaxhimit. Në vitin 2024, Boshti Qendror i Pekinit u shtua në Listën e Trashëgimisë Botërore të UNESCO-s, duke i dhënë njohje ndërkombëtare një përpjekjeje për ruajtje që kombinon mbrojtjen historike urbane me mjetet moderne digjitale.
Përveç zbatimit të teknologjisë, plani gjithashtu kërkon më shumë shkëmbime të përbashkëta arkeologjike dhe muzeale, projekte ndërkombëtare restaurimi dhe bashkëpunim kundër trafikimit të paligjshëm të pronës kulturore.
Kina ka zgjeruar partneritetet me 30 vende të tjera për ruajtjen e trashëgimisë jashtë vendit me më shumë se 80 projekte të përbashkëta arkeologjike të kryera që nga viti 2020.
Riatdhesimi është një tjetër pjesë e madhe e përpjekjes ndërkombëtare. Një nga rastet më të fundit ishte në fund të muajit të kaluar, kur Mbretëria e Bashkuar i ktheu Kinës 12 relikte kulturore dhe vepra arti në një ceremoni dorëzimi në ambasadën kineze në Londër.
Rreth një javë para ceremonisë së dorëzimit në Londër, autoritetet amerikane i kthyen Kinës 64 relikte kulturore, vepra arti dhe fosile paleontologjike.
Plani i ri tregon një model më sistematik të mbrojtjes së trashëgimisë, me inventarë dhe mbrojtje ligjore më të mira në vend, përdorim më të gjerë të teknologjisë digjitale dhe bashkëpunim më të thellë ndërkombëtar në arkeologji, ruajtje, ekspozita dhe riatdhesim./cgtn




















































