Prof. Dr. Enver Bytyçi
Jensen Huang është një sipërmarrës amerikan me prejardhje nga Tajvani. Ai është 62 vjeç. Në vitin 1993 ishte bashkëthemelues dhe CEO i kompanisë grafike Nvidia. Tridhjetë vite më vonë pasuria e tij arriti në 35 miliard dollarë amrikanë. Ndërsa një vit më vonë, pra në vitin 2024 shpërtheu dhe krijoi një pasuri prej 123 milard dollarë. Kjo falë krijimit të kompanisë së prodhimit të çipave. Ekspertët vlerësojnë se me këtë ngjitje brenda një viti Huang të kujton strategjinë e Apple-Chefs.
Por qëllimi i përdorimit të këtij shembulli nuk është evidenca e ngjitjes së sipërmarrësit me famë botërore, Jensen Quang. E përdor shembullin e tij për të thënë se sipërmarrësit janë nuhatësit më të mirë të zhvillimeve gjeopolitike. Quang është këto kohë në Pekin. Me synimin për të shpenzuar qindra miliard dollarë amerikanë në funksion të zhvillimit ekonomik e tregtar të Kinës gjithnjë edhe me garancinë për tregtinë kino-amerikane të çipave. Me këtë investim ai jep mesazhin më të plotë dhe më te qartë për perspektivën e lidhjeve amerikano-kineze. Mesazh të bashkëpunimit dhe zhvillimit të marrëdhënieve normale tregtare. Jensen Quang është gjithashtu shtetas amerikan. Një prej atyre që ka financuar me 35 milion dollarë projekte të zhvillimit të teknologjisë në Universitetin Stenford.
Si i tillë, i lindur në Tajvan, me banim në SHBA dhe lidhje të ngushta me Kinën, është e pamundur që një investitor kaq i madh të gabojë, të mos dijë se cilat do të jenë lidhjet midis dy vendeve në të ardhmen. Gjithçka mund të pranojmë, por naivitetin e një miliarderi është vështirë ta pranojmë. Prandaj dhe investimi i Quang na jep shumë informacion. Po cili është ky informacion, nëse e lexojmë ashtu si duhet?
Mediet ndërkombëtare, si edhe ato shqiptare, i kanë dhënë jehonë të madhe një konflikti tregtar midis dy superfuqive më të mëdha të globit, SHBA-ve dhe RP të Kinës. Ka pasur madje njoftime se po përgatitet një konflikt i armatosur midis Kinës dhe SHBA-ve. Por Jensen Quang i përgënjeshtron të gjitha këto. Ai ishte nën sanksione kineze. Pekini e sanksionoi atë kur Biden shpalli sanksione kundër kompanive kineze të prodhimit të çipave. Quang e kuptoi lojën politike të sanksioneve dhe nuk hoqi dorë nga lobimi me homologët e politikanët kinezë për rikthim. Deri me ministrin e Tregtisë të RP të Kinës, si dhe me një nga këshilltarët më të afërt të presidentit Xi. Ndërkohë para një jave ai u takua në Shtëpinë e Bardhë edhe me presidentin Donald Trump.
Tani ai sheh një perspektivë të re investimesh dhe zhvillimi. Shpreson te axhenda e presidentit Trump dhe ndërkohë është pritur mirë në Kinë, jo vetëm nga partnerët e tij të insutrisë së teknologjisë, por edhe nga politika. Vetëm vitin e kaluar kompania e tij Nvidia i shiti Kinës çipa në shumën prej 17 miliard dollarë amerikanë. Kësisoj vijmë te ideja e një të ashtuquajturi konflikt midis Kinës dhe SHBA-ve. E kundërta është e vërtetë. Donald Trump dhe Xi Jinping i dhanë fund për pak ditë konfliktit të tarifave midis të dy vendeve. Askush nuk sheh ndonjë shenjë konflikti, aq më pak të një konflikti të armatosur, për çka flasin mediet anti-Trump. Interpretimet dhe hamendësimet nuk janë asnjëherë pjesë e një realiteti objektiv.
Ndërkohë sipërmarrësi Jensen Quang jep me aktet e tij për investime dhe zhvillimin e teknologjisë së çipave në Kinë e me Kinën edhe një mesazh tjetër. Ky mesazh lidhet me Tajvanin. Sërishmi me faktin se mediet ndërkombëtare, si edhe ato shqiptare botojnë tituj bomastikë, sipas të cilave “Kina do të sulmojë Tajvanin dhe për këtë shkak SHBA-të do të nisin konfliktin e armatosur me Republikën Popullore të Kinës”. Simbolika e Quang na thotë të kundërtën. Ai është një tajvanez me shtetësi amerikane që hedh miliarda e qindra milarda dollarë në territorin e Kinës. Ai i përgënjeshtron me një veprim krejt të thjeshtë të gjitha fabdikimet e medieve tona. Ai na thotë se as Kina nuk do ta sulmojë Tajvanin, as SHBA-të nuk do të bëjnë luftë me Kinën.
Por edhe nëse bëjmë analizën tonë në optikën e zhvillimeve të sotme gjeopolitike e të konflikteve në rajone të ndryshme, shohim se Pekini ka qëndruar larg konfrontimit të drejtpërdrejtë me Shtetet e Bashkuara të Amerikës. Nuk kishte asnjë shenjë të implikimit të Pekinit në konfliktin e fundit në Iran, sidoqë lajmëtarët e kiametit thoshin se avionë kinezë kanë humbur gjurmët në drejtim të Iranit. Qëllimi ishte të nxitej konflikti midis Pekinit dhe Uashingtonit. Ndërkohë kinezët nuk ranë në kurthin e intrigave të medieve anti-Kinë dhe anti-Trump. Për hir të së vërtetës as nga administrata amerikane nuk pati ndonjë akuzë kundër kinezëve. Dhe e gjitha kjo do të thotë se në botën e sotme, përveç kurtheve dhe desinformacionit për çeshtje mikro, si puna atyre tre avionëve gjoja kinezë që fluturuan drejt Iranit, media desinformon edhe me projeksione më të mëdha. Qëllimi i tyre është të përhapin panik dhe të rrisin kontrollin mbi njerëzit. Siç ndodhi në kohën e Covid-19! Sidomos te ne në Shqipëri!
© 2025 Argumentum
