Habemus Papam! Sot Konklavi zgjodhi Kardinalin Robert Francis Prevost Ipeshkëv të 267-të të Romës.
Kardinali amerikan, Robert Francis Prevost, është zgjedhur udhëheqësi i ri i Kishës Katolike Romane më 8 maj dhe ka zgjedhur emrin Leon XIV.
Ai është papa i 267 i Kishës Katolike dhe amerikani i parë që është zgjedhur papë.
Zgjedhja e tij u bë në votimin e tretë të enjten, në ditën e dytë konklavës.
Njoftimi për zgjedhjen e tij u bë nga një kardinal nga ballkoni në Bazilikën e Shën Pjetrit i cili shqiptoi fjalët latine “habemus papam” (kemi papën e ri).
“Paqja qoftë me të gjithë ju”, ishin fjalët e para të papës amerikan nga ballkoni i Bazilikës së Shën Pjetrit.
Ai tha se dëshiron që mesazhi i paqes “të hyjë në zemrat e huaja, të arrijë te familjet tuaja dhe të gjithë njerëzit, kudo që jeni”.
Duke nderuar paraardhësin e tij, Papa Françeskun, ai u bëri thirrje besimtarëve “të ecni përpara, pa frikë, të bashkuar, dorë për dore me Zotin dhe njëri-tjetrin.
Papa Leoni XIV falënderojë kardinalët që e zgjodhën që të udhëheqë Kishën Katolike.
Pas zgjedhjes së papës së ri, presidenti amerikan, Donald Trump, tha se “është shumë nder që ai është papa i parë që është amerikan”.
“Çfarë emocioni dhe çfarë nderi të madh për vendin tonë. Mezi pres ta takojë Papë Leonin e 14-të. Do të jetë një moment shumë i rëndësishëm”, tha Trump.
Presidenti i Republikës, Bajram Begaj uroi sot besimtarët katolikë për zgjedhjen e Papës së ri.
”Urime katolikëve shqiptarë dhe atyre të gjithë botës për zgjedhjen e Papës së ri!” shkroi Presidenti Begaj në profilin e tij zyrtar në llogaritë sociale në platformën X dhe facebook.
”Shpreh bindjen, – vlerësoi Presidenti i Republikës, – se Ati i Shenjtë, Papa Leoni XIV, do të kontribuojë me gjithë fuqinë dhe autoritetin e tij në shërbim të kauzës sublime të forcimit të klimës së bashkëjetesës paqësore të të gjitha besimeve.”
Në emër të shqiptarëve Presidenti Begaj uroi që papa Leone XIV të jetë nën mbrojtjen e Zotit për realizimin e misionit të tij të shenjtë në krye të Vatikanit.
Ndërkaq, edhe presidentja e Kosovës, Vjosa Osmani, uroi për zgjedhjen e kreut të ri të Kishës Katolike.
“Në një kohë kur bota ka nevojë për paqe, unitet dhe dhembshuri, zëri i tij do të ketë peshë të madhe. Uroj që pontifikati i tij të shquhet për qartësi morale, udhëheqje të paluhatshme dhe një angazhim të thellë për dinjitetin e gjithë njerëzimit”, shkroi ajo në X.
Tymi i bardhë – që sinjalizon zgjedhjen e papës – u pa duke dalë nga oxhaku i Kapelës Sistine disa minuta pas orës 18:00 të 8 majit.
Shumë njerëz panë tymin e parë duke dalë nga oxhaku, teksa u mblodhën në Sheshin e Shën Pjetrit, në Vatikan.
Ndërkaq, pas zgjedhjes së papës së ri, në Katedralen Nëna Terezë në Prishtinë kanë rënë kambanat për të njoftuar besimtarët për zgjedhjen e kreut të ri të Kishës Katolike.
Kush është Papa i ri, Robert Francis Prevost?
Papa i parë augustinian, Papa i dytë amerikan pas Françeskut, por ndryshe nga Bergoglio, amerikani 69-vjeçar Robert Francis Prevost u lind në veri të kontinentit dhe shërbeu si bari i Kishës në jug të tij, përpara se të thirrej nga Paraardhësi i tij për të drejtuar Dikasterin për Ipeshkvijtë dhe Komisionin Papnor për Amerikën Latine.
Ipeshkvi i ri i Romës zgjodhi emrin e Leonit XIV. U lind më 14 shtator 1955 në Çikago, Ilinois, nga Louis Marius Prevost, me origjinë franceze dhe italiane, si edhe nga Mildred Martínez, me origjinë spanjolle. Ka dy vëllezër, Louis Martín dhe John Joseph.
E kaloi fëmijërinë dhe adoleshencën në SHBA, duke studiuar fillimisht në seminarin e vogël të Etërve Augustinianë dhe më pas, në Villanova University në Pensilvani, ku, në vitin 1977, u diplomua në Matematikë dhe studioi Filozofi. Më 1 shtator të po atij viti, në Saint Louis, hyri ndër novicët (rishtarët) e Urdhrit të Shën Augustinit (OSA), në provincën e Zojës së Këshillit të Mirë të Çikagos, duke bërë kushtet e para më 2 shtator 1978. Më 29 gusht 1981 bëri kushtet përfundimtare.
Vijoi formimin në Catholic Theological Union në Çikago, duke u diplomuar në Teologji. Në moshën 27 vjeçare, eprorët e dërguan në Romë për të studiuar të Drejtën Kanonike në Universitetin Papnor të Shën Tomës së Akuinit (Angelicum). Në Romë, u shugurua meshtar më 19 qershor 1982, në Kolegjin Augustinian të Shën Monikës nga imzot Jean Jadot, pro-president i Këshillit Papnor për Jo-të Krishterët, tani Dikasteri për Dialogun Ndërfetar.
Prevost mori liçencën, pra, diplomën universitare, në vitin 1984 dhe në vitin pasardhës, ndërsa përgatiste tezën e doktoraturës, u dërgua në misionin augustinian të Chulucanas, në Piura të Perusë (1985-1986). Më 1987 mori doktoraturën me një tezë mbi “Rolin e eprorit lokal të Urdhrit të Shën Augustinit” dhe u emërua drejtor i thirrjeve dhe drejtor i misioneve të Provincës augustiniane të “Nënës së Këshillit të Mirë” në Olympia Fields, Ilinois.
Vitin e mëpasëm shkoi në misionin e Trujillo-s, gjithnjë në Peru, si drejtor i projektit të formimit të përbashkët të aspirantëve augustinianë të vikariateve të Chulucanas, Iquitos dhe Apurímac. Gjatë njëmbëdhjetë viteve, mbajti detyrën e eprorit të bashkësisë (1988-1992), drejtorit të formimit (1988-1998) dhe mësuesit të të kandidatëve për augustinianë (1992-1998), si edhe, në kryedioqezën e Trujillo-s, atë të vikarit gjyqësor (1989-1998) dhe të profesorit të së Drejtës Kanonike, Patristikës dhe Moralit në seminarin e madh “San Carlos y San Marcelo”. Në të njëjtën kohë, atij iu besua edhe kujdesi baritor i grigjës së besimtarëve të Zojës Nënë e Kishës, e cila më vonë u bë famulli me titullin e Shën Ritës (1988-1999), në periferinë e varfër të qytetit, si edhe ishte administrator i famullisë së Zojës së Monserrat-it nga viti 1992 deri në vitin 1999.
Në vitin 1999, u zgjodh epror provincial i Provincës Augustiniane të “Nënës së Këshillit të Mirë” në Çikago dhe, dy vjet e gjysmë më vonë, në kapitullin e përgjithshëm të zakonshëm të Urdhrit të Shën Augustinit, sivëllezërit e tij e zgjodhën epror të përgjithshëm, duke e konfirmuar në vitin 2007 për një mandat të dytë.
Në tetor 2013, u kthye në Provincën e tij Augustiniane në Çikago dhe u bë drejtor i Formimit në kuvendin e Shën Augustinit, këshilltar i parë dhe vikar provincial; detyra, që i mbajti derisa Papa Françesku e emëroi, më 3 nëntor 2014, administrator apostolik të dioqezës peruviane të Chiclayo-s dhe, njëkohësisht, ipeshkëv titullar të Sufarit. Më 7 nëntor, hyri në dioqezë, në prani të nuncit apostolik James Patrick Green, i cili e shuguroi ipeshkëv pak më shumë se një muaj më vonë, më 12 dhjetor, në festën e Zojës së Guadalupes, në katedralen e Shën Marisë.
Motoja e tij ipeshkvnore është “In Illo uno unum”, fjalë që Shën Augustini i shqiptoi në një predikim, “Paraqitje mbi Psalmin 127”, për të shpjeguar që “edhe pse ne të krishterët jemi shumë, në Krishtin jemi një”.
Më 26 shtator 2015, Papa argjentinas e emëroi ipeshkëv të Chiclayo-s dhe në mars 2018, u zgjodh zv.kryetar i dytë i Konferencës Ipeshkvnore Peruviane, në të cilën ishte edhe anëtar i Këshillit Ekonomik dhe president i Komisionit për Kulturë dhe Edukim.
Në vitin 2019, Françesku e përfshiu ndërmjet anëtarëve të Kongregatës për Klerin dhe vitin e mëpasëm, ndërmjet atyre të Kongregatës për Ipeshkvijtë. Po në vitin 2020, më 15 prill, mbërrin edhe emërimi papnor si administrator apostolik i dioqezës peruviane të Callao-s.
Më 30 janar 2023, Papa e thirri në Romë si prefekt të Dikasterit për Ipeshkvijtë dhe president të Komisionit Papnor për Amerikën Latine, duke e bërë kryeipeshkëv. Në Koncistorin e 30 shtatorit të po atij viti, ai e krijoi dhe e shpalli kardinal, duke i caktuar diakoninë e Shën Monikës. Prevost e mori në dorëzim më 28 janar 2024 dhe, si kryetar dikasteri, mori pjesë në udhëtimet e fundit apostolike të Papës Françesku dhe në sesionin e parë e të dytë të Asamblesë XVI të Përgjithshme e të Zakonshme të Sinodit të Ipeshkvijve mbi sinodalitetin, mbajtur në Romë përkatësisht nga 4 deri më 29 tetor 2023 dhe nga 2 deri më 27 tetor 2024. Një përvojë, kjo e asambleve sinodale, e fituar që në të kaluarën si epror i augustinianëve dhe si përfaqësues i Bashkimit të Eprorëve të Përgjithshëm (USG).
Ndërkohë, më 4 tetor 2023, Françesku e caktoi Prevost-in anëtar të Dikasterit për Ungjillëzimin, Seksioni për Ungjillëzimin e Parë dhe për Kishat e Reja të Veçanta; të atij për Doktrinën e Fesë; të atij për Kishat Lindore; të atij për Klerin; të atij për Institutet e Jetës Rregulltare dhe Shoqëritë e Jetës Apostolike; të atij për Kulturën dhe Edukimin; të atij për Tekstet Legjislative; si edhe në Komisionin Papnor për Shtet-Qytetin e Vatikanit.
Së fundi, më 6 shkurt të këtij viti, u promovua nga Papa argjentinas në urdhrin e ipeshkvijve, duke marrë Titullin e Kishës Suburbikare të Albanos. Gjatë shtrimit të fundit në spital të paraardhësit të tij në Poliklinikën “Gemelli”, Prevost kryesoi rruzaren për shëndetin e Françeskut, në Sheshin e Shën Pjetrit, më 3 mars.
/Argumentum.al
