Qysh nga paraqitja e Nismës së Qeverisjes Globale në shtator të vitit 2025, ajo është pritur shumë mirë, duke përfshirë mbështetjen dhe reagimin e shpejtë nga afro 160 vende dhe organizata ndërkombëtare, pjesëmarrjen entuziaste të më shumë se 60 vendeve në “Grupin e Miqve të Qeverisjes Globale”, si edhe vizitat e fundit në Kinë nga shumë liderë të huaj që shprehën vlerësimin e lartë dhe mbështetjen e plotë për zbatimin e saj. Zyrtarët kinezë publikuan më 17 qershor librin e bardhë “Ndërtimi i një sistemi më të drejtë dhe më të arsyeshëm të qeverisjes globale: Konceptet, nismat dhe veprimet e Kinës”, duke ofruar një dritare për botën e jashtme për të vëzhguar këtë dukuri.
libri i bardhë “Ndërtimi i një sistemi më të drejtë dhe më të arsyeshëm të qeverisjes globale: Konceptet, nismat dhe veprimet e Kinës”/Foto nga CMG
Versioni kinez i këtij libri të bardhë, prej afro 20 000 fjalësh, trajton në mënyrë sistematike kontekstin historik, përmbajtjen e pasur dhe kuptimin domethënës të Nismës së Qeverisjes Globale. Ai paraqet në mënyrë gjithëpërfshirëse përvojën e pasur të Kinës në pjesëmarrjen në reformën dhe ndërtimin e sistemit të qeverisjes globale dhe sqaron më tej qëllimet, parimet, qëndrimet dhe planet e veprimit të Kinës në lidhje me qeverisjen globale. Kjo do ta ndihmojë bashkësinë ndërkombëtare të kuptojë më mirë rëndësinë dhe vlerën e Nismës së Qeverisjes Globale.
Aktualisht situata ndërkombëtare po kalon ndryshimet më komplekse dhe më të thella që nga Lufta e Dytë Botërore. Unilateralizmi dhe hegjemonizmi po shkaktojnë dëme serioze, antiglobalizimi e proteksionizmi janë në rritje dhe ndryshimet klimatike, ndarja digjitale dhe rreziqet e keqpërdorimit të inteligjencës artificiale po shfaqen njëri pas tjetrit… Qeverisja globale është në një pikë kritike, ku duhet ose të ecë përpara, ose të mbetet prapa.
Pikërisht në këtë pikë kritike presidenti kinez Xi Jinping propozoi solemnisht Nismën e Qeverisjes Globale në shtator 2025, duke propozuar pesë koncepte thelbësore: ruajtja e barazisë sovrane, respektimi i sundimit të së drejtës ndërkombëtare, praktikimi i multilateralizmit, promovimi i përqendrimit te njerëzit dhe theksimi i orientimit drejt veprimit. Kjo nismë ofron një zgjidhje kineze për pyetjet bashkëkohore se “çfarë lloj sistemi qeverisjeje globale duhet të ndërtohet dhe si të reformohet e përmirësohet qeverisja globale”.
Themeli i zbatimit të Nismës së Qeverisjes Globale është mbështetja e fortë e autoritetit dhe statusit të Organizatës së Kombeve të Bashkuara. Më shumë se 80 vjet më parë, themelimi i OKB-së shënoi fillimin e një praktike të re në qeverisjen globale. Megjithatë, për njëfarë kohe, autoriteti i OKB-së është sfiduar vazhdimisht dhe Karta e OKB-së dhe parimet e së drejtës ndërkombëtare janë shkelur vazhdimisht, duke shkaktuar shqetësim të gjerë në bashkësinë ndërkombëtare.
Ky vit shënon 55-vjetorin e rikthimit të vendit legjitim të Republikës Popullore të Kinës në Kombet e Bashkuara. Si vendi i parë që nënshkroi Kartën e OKB-së dhe anëtar i përhershëm i Këshillit të Sigurimit, Kina mbështet fuqimisht pozicionin themelor të OKB-së dhe rivendosjen e autoritetit të saj. Siç thekson libri i bardhë, OKB-ja është platforma kryesore për praktikimin e multilateralizmit dhe përparimin e qeverisjes globale; pozicioni i saj udhëheqës duhet të ruhet e jo të tronditet dhe roli i saj duhet vetëm të forcohet e jo të dobësohet. Analistët besojnë se Nisma e Qeverisjes Globale është në përputhje me qëllimet e parimet e Kartës së OKB-së dhe përputhet me shpresat e përbashkëta të shumicës dërrmuese të vendeve për të mbështetur multilateralizmin dhe për të rivendosur autoritetin e OKB-së.
Emblema e Organizatës së Kombeve të Bashkuara/Foto nga VCG
Të vërtetat më të mëdha janë të thjeshta dhe veprimi praktik është thelbësor. Bota e sotme është e mbushur me pasiguri dhe rivendosja e rendit nga kaosi nuk është detyrë e lehtë. Por, megjithëse e vështirë, suksesi është i siguruar nëse veprojmë. Nisma e Qeverisjes Globale synon mirëqenien e përbashkët të bashkësisë ndërkombëtare dhe mbështetet në përpjekjet e saj kolektive. Kina do të vazhdojë të jetë ndërtuese e paqes botërore, kontribuese në zhvillimin global, mbrojtëse e rendit ndërkombëtar dhe ofruese e të mirave publike, duke punuar me të gjitha vendet për të promovuar zbatimin e Nismës së Qeverisjes Globale, duke siguruar që asnjë vend të mos lihet pas dore dhe duke e bërë të gjithë bashkësinë ndërkombëtare fituese./CGTN
