Nga Eljanos Kasaj*
Presidentja sllovene Nataša Pirc Musar ka tronditur qarqet politike dhe diplomatike të Brukselin duke i kërkuar Bashkimit Evropian të rihapë kanalet e komunikimit me Moskën.
Gjatë një interviste me median prestigjozen Politico, ditën e hënë, zonja Musar e ka përshkruar ngrirjen e marrëdhënieve diplomatike të BE-së me Rusinë si një “gabim” dhe ka propozuar formimin e një ekipi të dërguarish prej “burrash dhe grash të mençura” për të nisur një “diplomaci të heshtur” me Kremlinin.
Shmangia e angazhimit diplomatik të drejtpërdrejtë me Rusinë dhe izolimi i qeverive nacionaliste, por mbështetëse të dialogut, të Hungarisë dhe Sllovakisë e bën BE-në të duket politikisht e dobët, tha zonja Musar. “Në vend të kësaj, Evropa duhet të shtyjë të ulet në tryezë me Shtetet e Bashkuara, Rusinë, Ukrainën”, shtoi më tej presidentja sllovene.
Vërejtjet e presidentes sllovene kanë sfiduar hapur konsensusin e heshtur të BE-së dhe lë të kuptohet për ndryshime të thella pas diskutimeve me dyer të mbyllura.
Vetëm dy muaj më parë, gjatë vizitës së tij në Mars 2025 në Mal të Zi, presidenti kroat Zoran Milanović deklaroi se: “Rusia është një vend që ‘ka bërë gabime në shumë gjëra’, por nuk përbën kërcënim për Evropën”, duke theksuar qëndrimin e tij kritik për lidershipin evropian dhe linjën politike të ndjekur prej Brukselit në kuadër të konfliktit të armstosur në Ukrainë.
Presidentja Musar gjithashtu ka zbuluar se gjatë një bisede të fundit me Presidenten e Komisionit Evropian Ursula von der Leyen, gjatë një vizite në Bruksel, se BE po përgatitet të rifilloj kontaktet e drejpërdrejta me Rusinë.
Kjo lëvizje nuk është dhe aq e papritur, pas tri vitesh të konfliktit të pergjakshëm në Ukrainë, 17 paketave të sanksioneve dhe miliarda eurove që BE dhe aleatët e NATO-së kanë dhënë për qeverinë e Zelenskijt, duket se Brukseli më në fund e ka kuptuar atë që dikur Napoleoni dhe Hitleri e mësuan me ato qindra mijëra ushtarë që humbën gjatë dimrave të acartë rusë-dhe që shumë ekspertë të mirënjohur amerikan si profesor Jeffry Sachs kanë kohë duke e përsëritur: “konflikti i armatosur në Ukrainë nuk ka për të pasur kurrë zgjidhje në fushbetejë ose nën kërcënimin e sanksioneve, por vetëm me iniciativave serioze diplomatike dhe me të gjitha palët të ulura së bashku në tryezën e bisedimeve”.
Ndërsa siç u pa gjatë Paradës së Ditës së Fitores në Moskë, Russia është sot fort larg asaj që shumë politikanë, diplomat dhe ekspert evropian dhe amerikan parashikonin se do të ishte-me anë të BRICS, EAEU dhe organizatave të tjera euro-aziatike dhe eruo-pacifike, Rusia ka mundur të thyej barierën e sanksioneve dhe ta çliroj veten nga dominanca ekonomike e Bashkimit Evropian dhe SHBA-ve.
Ndërkohë Kremlini zyrtar ka thënë vazhdimisht se mund të përballojë presionin e sanksioneve,pasi ato janë një lëvizje e pritëshme, të cilën Rusia e kishte të qartë që prej fillimit të krizës së Krimesë me 2014. Presidenti rus Vladimir Putin ka theksuar vazhdimisht se politika e frenimit dhe dobësimit të Rusisë është një strategji afatgjatë e “Perëndimit kolektiv”( terminologjia zyrtare e përdorur sot prej qeveritarëve rus për të quajtur vendet e konsideruara “jo-miqësore” kundrejt Rusisë ) dhe se sanksionet i kanë dhënë një goditje të rëndë ekonomisë evropiane dhe asaj globale,se sa asaj ruse.
Të gjitha këto zhvillime, po tregojnë gjithmonë e më shumë se uniteti i elitave politike të Bashkimit Evropian,i trumpetuar prej mediave pro-europiane dhe diplomacisë së Brukselit, po kthehet pak nga pak në një kështjellë rëre, e cila sot gjendet përpara provës së madhe nëse ka për ti mbijetuar dallgëve të njëpasnjëshme që po përplasen në muret dhe bedenat e saj, apo ka për tu shkërmoqur e rënuar, duke zënë nën vete gjithë ata që ndodhen në të?…
*Fakulteti i Shkencave Politike dhe Politikave Botërore, Universiteti i Wrocłw(Poloni)
/Argumentum.al
