Presidenti Donald Trump ka përsëritur kërcënimin e tij për përdorimin e forcës ushtarake për të aneksuar Groenlandën, duke thënë në një intervistë për NBC News se nuk do ta përjashtonte atë për ta bërë territorin vetëqeverisës danez pjesë të Shteteve të Bashkuara.
Ky është komenti i fundit në shumë komente të Trumpit rreth marrjes së kontrollit të ishullit të pasur me burime, për të cilin ai këmbëngul se SHBA-të kanë nevojë për qëllime sigurie kombëtare.
“Nuk e përjashtoj,” i tha ai Kristen Welker të NBC News në një intervistë që u transmetua të dielën. “Nuk them se do ta bëj, por nuk përjashtoj asgjë.”
“Ne kemi shumë nevojë për Groenlandën,” tha Trump. “Groenlanda është një numër shumë i vogël njerëzish, për të cilët do të kujdesemi dhe do t’i çmojmë, dhe të gjitha këto. Por ne kemi nevojë për këtë për sigurinë ndërkombëtare.”
Ai shtoi se dyshonte se kjo do të ndodhte – por se mundësia është “sigurisht” aty.
Trump ka shprehur vazhdimisht interes për blerjen e ishullit, ose për marrjen e tij nga SHBA-të me forcë ose me shtrëngim ekonomik, edhe pse aleatët e NATO-s, Danimarka dhe Groenlanda, e kanë hedhur poshtë me vendosmëri këtë ide.
Ka disa faktorë që e nxisin këtë interes; Groenlanda zë një pozicion unik gjeopolitik, duke u vendosur midis SHBA-së dhe Evropës, gjë që mund të ndihmojë në sprapsjen e çdo sulmi të mundshëm nga Rusia, kanë thënë ekspertët. Ajo gjithashtu shtrihet përgjatë një korsie kyçe detare dhe është pjesë e hendekut Groenlandë-Islandë-Mbretëri e Bashkuar, një rajon strategjik detar.
Por ekspertët dyshojnë gjithashtu se Trump po shqyrton aspekte të tjera të Groenlandës, siç është thesari i saj i burimeve natyrore, të cilat mund të bëhen më të arritshme ndërsa ndryshimet klimatike shkrijnë akullin e territorit. Këto përfshijnë naftën dhe gazin, si dhe metalet e rralla të tokës që janë në kërkesë të lartë për makina elektrike, turbina me erë dhe pajisje ushtarake.
Që kur Trump filloi të shprehte planet për presidencën e tij në dhjetor, dëshira e tij për të aneksuar Groenlandën ka ngritur pyetje në lidhje me sigurinë e ardhshme të ishullit, ndërsa SHBA-ja, Rusia dhe Kina konkurrojnë për ndikim në Arktik.
Por Groenlanda është kundërpërgjigjur me forcë.
“Presidenti Trump thotë se Shtetet e Bashkuara ‘do ta marrin Groenlandën’. Le të jem i qartë: Shtetet e Bashkuara nuk do ta marrin atë. Ne nuk i përkasim askujt tjetër. Ne vendosim vetë për të ardhmen tonë”, tha kryeministri i ishullit, Jens-Frederik Nielsen, në mars, pasi Trump sugjeroi përsëri përdorimin e forcës ushtarake.
Groenlanda nuk është i vetmi territor sovran që Trump ka në shënjestër; presidenti ka kërcënuar vazhdimisht të aneksojë Kanadanë dhe ta bëjë atë “shtetin e 51-të” të SHBA-së, duke acaruar marrëdhëniet midis dy aleatëve të hershëm.
Javën e kaluar, Partia Liberale e Kanadasë fitoi zgjedhjet federale, me Kryeministrin Mark Carney duke u mbështetur në një valë ndjenjash anti-Trump dhe duke përdorur fjalimin e tij të fitores për të deklaruar se Kanadaja “nuk do t’i nënshtrohej kurrë” Shteteve të Bashkuara.
Gjatë intervistës në NBC të dielën, Trump tha se ishte “shumë e pamundur” që ai të përdorte forcën ushtarake për të aneksuar Kanadanë.
“Nuk e shoh këtë me Kanadanë. Thjesht nuk e shoh, duhet të jem i sinqertë me ju”, tha ai.
Ai shtoi se kishte folur në telefon me Carney pas fitores së tij në zgjedhje, duke e quajtur udhëheqësin kanadez një “njeri shumë të mirë”. Trump e kishte përgëzuar Carney, por ata nuk diskutuan kërcënimin e aneksimit të Kanadasë, tha ai.
Carney do të vizitojë Trump në Uashington të martën. Kur u pyet nëse tema do të ngrihej gjatë asaj vizite, Trump u përgjigj: “Gjithmonë do të flas për këtë”.
Nëse Kanadaja do të ishte një shtet, “do të ishte shumë mirë”, shtoi Trump. “Do të ishte një shtet i çmuar”.
/Argumentum.al
